WhatsApp Skip to main content

Dr. Harsh J Shah

મોટી GIST: ઓપરેશન પહેલાં ગોળી કેમ?

છેલ્લે અપડેટ: 17-Nov-2026

Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.

Dr Harsh Shah, પેટના કેન્સરના સર્જન, અમદાવાદ

Dr Harsh Shah
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
Registered with Gujarat Medical Council, Reg. No. G-38738
Stomach Cancer Surgeon
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad · 18 વર્ષનો અનુભવ

ટૂંકમાં

GIST ત્યારે બોર્ડરલાઇન કહેવાય જ્યારે તે મોટા ઓપરેશનથી જ નીકળી શકે, જેમ કે આખું જઠર કાઢવું. અને ત્યારે આગળ વધેલી કહેવાય જ્યારે તે પાસેના અવયવોને દબાવે કે તેમાં ઘૂસે.

આવી ગાંઠમાં ઓપરેશન પહેલાં ગાંઠ નાની કરવા ઘણી વાર imatinib ની ગોળી અપાય છે, સામાન્ય રીતે છ થી બાર મહિના. પહેલી ગોળી પહેલાં જનીનનું પરિણામ જાણવું જરૂરી છે.

હેતુ ઓપરેશન મુલતવી રાખવાનો નથી. હેતુ નાનું ઓપરેશન છે, જેમાં અવયવ બચે અને ગાંઠ આખી નીકળે.

GIST ની પૂરી વાત, પહેલી તપાસથી imatinib અને ઓપરેશન સુધી, માટે અમારું અમદાવાદમાં GIST વિશે પૂરી માહિતી પાનું વાંચો. આ લેખ એ કિસ્સો સમજાવે છે જેમાં ઓપરેશન પહેલાં ગોળી અપાય છે.

બોર્ડરલાઇન અને આગળ વધેલા GIST શું છે?

બંને શબ્દોનો અર્થ એક છે: એક ગાંઠ જે એક જ વારમાં સલામત રીતે કાઢવી મુશ્કેલ છે. બોર્ડરલાઇન સર્જનનો શબ્દ છે અને આગળ વધેલી સ્ટેજનો શબ્દ છે.

કયા પ્રકારની GIST અને સામાન્ય રીતે પહેલું પગલું શું
સ્થિતિઉદાહરણસામાન્ય પહેલું પગલું
નાના ઓપરેશનથી આખી નીકળી શકેજઠરની દીવાલ પરની મધ્યમ ગાંઠપહેલાં ઓપરેશન
બોર્ડરલાઇન: મોટા ઓપરેશનથી જ નીકળેઅન્નનળી અને જઠરના જોડાણ પરની ગાંઠ, જેમાં આખું જઠર કાઢવું પડેપહેલાં imatinib, પછી ફરી તપાસ
આગળ વધેલી: પાસેના અવયવોને અડે, દૂર ફેલાવો નહીંસ્વાદુપિંડ, બરોળ અને મોટા આંતરડાને અડેલી ખૂબ મોટી જઠરની ગાંઠપહેલાં imatinib, પૂરતી નાની થાય તો ઓપરેશન
ગોળી પછી પણ ન નીકળી શકેમુખ્ય લોહીની નળીઓને વીંટળાયેલી, અથવા પેટમાં છૂટા દાણાફેલાયેલા રોગની જેમ સારવાર
એ જ જગ્યાએ ફરી થઈઅગાઉના ઓપરેશન પછી પેડુમાં ફરીimatinib, પછી ઓપરેશન

ગાંઠ આ યાદીમાં ક્યાં બેસે છે તે સર્જન સ્કેન જોઈને, કેન્સરના ડૉક્ટર, પેથોલોજિસ્ટ અને રેડિયોલોજિસ્ટ સાથે મળીને નક્કી કરે છે. એકલા સ્કેન રિપોર્ટથી તે ક્યારેય નક્કી થતું નથી.

સીધું ઓપરેશન કેમ નહીં?

GIST ને ચોખ્ખી રીતે કાઢવાનો પહેલો પ્રયાસ સાચી મજબૂત તક હોય છે. જો તે ભારે ઓપરેશન બને તેમ હોય, તો પહેલાં ગાંઠ નાની કરવી વધુ સલામત બની શકે.

  • નાની ગાંઠ ઘણી વાર ફાચર કે ટૂંકા ટુકડાથી નીકળી જાય છે, અને જઠર, મળાશય કે સ્નાયુ બચી જાય છે.
  • નાની અને કઠણ થયેલી ગાંઠ ઓપરેશન દરમિયાન ફાટવાની શક્યતા ઓછી હોય છે, અને ફાટવું એ જ આપણે ખાસ ટાળવા માગીએ છીએ.
  • કાઢેલા નમૂનાની કિનારી ગાંઠના કોષથી મુક્ત હોવાની શક્યતા વધે છે.
  • જે ઓપરેશનમાં આખું જઠર, સ્વાદુપિંડનું માથું કે મળાશયનો નીચલો ભાગ કાઢવો પડત, તે કદાચ જરૂરી ન રહે.

આ ફાયદો ત્યારે જ મળે જ્યારે ગાંઠ imatinib ને પ્રતિસાદ આપે. એટલે આગળનું પગલું દવા લખવાનું નથી, જનીન તપાસ કરાવવાનું છે.

પહેલી ગોળી પહેલાં કઈ તપાસ જરૂરી?

પેશીનું નિદાન અને જનીનનું પરિણામ. માત્ર સ્કેનના આધારે ગોળી શરૂ કરવી સ્વીકાર્ય રીત નથી.

  • બાયોપ્સી. જઠર, અન્નનળી, નાના આંતરડાની શરૂઆત કે મળાશયની ગાંઠમાં સ્કોપ વડે બારીક સોયથી નમૂનો લેવો પસંદ કરાય છે. તે નાનો હોય છે અને પેટમાંથી નહીં, આંતરડાની દીવાલમાંથી પસાર થાય છે.
  • જનીન તપાસ. KIT અને PDGFRA ના ફેરફાર જોવાય છે. તેનાથી ખબર પડે છે કે imatinib કામ કરશે કે નહીં અને કેટલો ડોઝ જોઈએ.
  • સ્કેન. છાતી, પેટ અને પેડુનું કોન્ટ્રાસ્ટ CT, શરૂઆતના માપ માટે અને ફેલાવો જોવા માટે. જ્યાં મળે ત્યાં PET સ્કેન બીજું શરૂઆતનું માપ આપે છે.
  • લોહીની તપાસ, હૃદયનો આલેખ અને ટીમની સમીક્ષા. પહેલાં ગોળીનો નિર્ણય એક ડૉક્ટરનો ન હોવો જોઈએ.

જ્યાં ઓપરેશન સરળ છે એવી જઠરની નાની ગાંઠમાં બાયોપ્સીની જરૂર જ નથી, કારણ કે ઓપરેશન પોતે જ જવાબ આપી દે છે. સ્કોપ અને સ્કેનની તપાસ CT, સ્કોપ અને બાયોપ્સીથી GIST ની ખાતરી લેખમાં છે, અને જનીન પરિણામ GIST ના જનીન રિપોર્ટનો અર્થ લેખમાં.

કઈ ગોળી, કેટલો ડોઝ, કેટલો સમય?

Imatinib દિવસમાં એક વાર, જમ્યા પછી. ડોઝ જનીનના પરિણામ પર આધારે નક્કી થાય છે, અને ઓપરેશન પહેલાંનો સામાન્ય કોર્સ છ થી બાર મહિના છે.

  • KIT exon 11 નો ફેરફાર, અથવા પરિણામ હજી ન આવ્યું હોય: દિવસ દીઠ 400 mg. આ જૂથ વધુ ભરોસાપાત્ર રીતે અસર બતાવે છે.
  • KIT exon 9 નો ફેરફાર: વધુ ડોઝ, દિવસ દીઠ 800 mg બે ભાગમાં, કારણ કે ઓછો ડોઝ ઓછું કામ કરે છે.
  • PDGFRA D842V: imatinib કામ કરતી નથી. આ ફેરફાર માટે બીજી ગોળી છે પણ મળવી મુશ્કેલ હોઈ શકે, એટલે ઘણી વાર સર્જરી કે અભ્યાસની ચર્ચા થાય છે.
  • SDH ની ઊણપવાળી ગાંઠ કે KIT/PDGFRA ફેરફાર વિનાની ગાંઠ: imatinib સામાન્ય રીતે થોડું જ કરે છે, એટલે શરૂ કરતાં પહેલાં plan ફરી વિચારાય છે.

ગાંઠ નાની દેખાય કે તરત ગોળી બંધ થતી નથી. આઠ થી બાર અઠવાડિયાંના અંતરે બે સ્કેનમાં વધુ સંકોચન ન દેખાય ત્યાં સુધી ગોળી ચાલુ રહે છે. આ સ્થિર તબક્કો સામાન્ય રીતે છ થી નવ મહિને આવે છે, અને તેનો અર્થ ગોળી નિષ્ફળ ગઈ એવો નથી. તેનો અર્થ એટલો કે જે મળવાનું હતું તે મળી ગયું.

ગોળી અસર કરે છે કે નહીં?

આઠ થી બાર અઠવાડિયે સ્કેનથી, GIST માટે બનેલી રીતે વાંચીને. અસર કરતી ગાંઠ ઘણું સંકોચાયા વિના નરમ પડી શકે છે અને CT માં વધુ ઘેરી દેખાય છે.

  • ફક્ત કદ જોતા માપદંડો અસરને ઓછી આંકે છે. ગાંઠ નાની થાય તે પહેલાં અંદરથી બદલાઈ જાય છે.
  • GIST માટેની રીતમાં કદ ઘટે અથવા કોન્ટ્રાસ્ટ સ્કેન પર ઘનતા ઘટે, બેમાંથી એકને પ્રતિસાદ ગણાય છે.
  • જ્યાં ઉપલબ્ધ હોય ત્યાં PET સ્કેન દિવસો કે અઠવાડિયામાં અસર બતાવી શકે છે, કારણ કે ગાંઠ ખાંડ લેવાનું બંધ કરે છે.
  • ગોળીની આડઅસરો પર નજર રખાય છે: આંખ આસપાસ સોજો, થાક, પાતળા ઝાડા અને લોહીની ગણતરી ઘટવી. કોર્સ દરમિયાન લોહીની તપાસ થતી રહે છે.

જો સ્કેનમાં ગાંઠ વધતી દેખાય, તો જનીનનું પરિણામ ફરી જોવાય છે, અને વિકલ્પો વહેલું ઓપરેશન અથવા બીજી ગોળી છે.

ઓપરેશન ક્યારે થાય અને શું બદલાય?

સ્થિર તબક્કે, જ્યારે ગાંઠ શક્ય એટલી નાની થઈ હોય અને અવયવ બચાવીને ચોખ્ખું ઓપરેશન શક્ય હોય.

  • Imatinib સામાન્ય રીતે ઓપરેશનના એકથી ત્રણ દિવસ પહેલાં બંધ કરાય છે, અને ખાવા-રુઝ આવવા લાગે પછી લગભગ પાંચથી સાત દિવસે ફરી શરૂ થાય છે.
  • ગાંઠ આખી કાઢવામાં આવે છે, દૂરબીન હોય તો થેલીમાં, ગાંઠને દબાવ્યા વિના.
  • જ્યાં ગાંઠ પાસેના અવયવોથી અલગ થઈ ગઈ હોય, ત્યાં મોટા કાપની જગ્યાએ ફાચર કે ટુકડો કાઢી શકાય.
  • નમૂનો પૂરો તપાસાય છે અને આખરી જોખમ-જૂથ ઓપરેશન પછી નક્કી થાય છે.

ઓપરેશન પોતે અને જગ્યા પ્રમાણે વિકલ્પો અમારા લેખ ફેલાયા વિનાની GIST નું ઓપરેશન માં છે.

ગાંઠ નાની ન થાય તો શું?

ત્યારે ટીમ રાહ જોતી નથી. કારણ શોધાય છે અને આગળના સ્કેન પર નિર્ણય લેવાય છે.

  • જો ગાંઠ હજી નાની થઈ રહી હોય, તો ગોળી થોડા મહિના વધુ ચાલે છે અને ફરી સ્કેન થાય છે.
  • જો સ્થિર થઈ ગઈ હોય પણ ચોખ્ખું કાઢવું હજી શક્ય ન હોય, તો શક્ય એટલી ચોખ્ખી કિનારીવાળા ઓપરેશન અને માત્ર ગોળી ચાલુ રાખવા વચ્ચે વિચાર થાય છે.
  • જો ગાંઠ વધી હોય, તો બીજી ગોળી શરૂ થઈ શકે અને plan ટીમ સાથે ફરી જોવાય. બીજી હરોળના વિકલ્પો imatinib કામ કરતી બંધ થાય ત્યારે શું થાય લેખમાં છે.
  • જો ગાંઠ કદી પ્રતિસાદ ન આપે એવી હોય, જેમ કે D842V ફેરફારવાળી, તો મહિનાઓની ગોળી માટે ઓપરેશન મોડું કરાતું નથી.

ઓપરેશન પછી પણ ગોળી ચાલુ રહે?

સામાન્ય રીતે હા, જો આખરી રિપોર્ટ ગાંઠને વધુ જોખમના જૂથમાં મૂકે. ઓપરેશન પહેલાંના મહિનાઓ તે કોર્સમાં ગણાતા નથી.

  • વધુ જોખમની GIST માં ઓપરેશન પછી લગભગ ત્રણ વર્ષ imatinib ની સલાહ સામાન્ય છે.
  • ઘડિયાળ સામાન્ય રીતે ઓપરેશનથી ફરી શરૂ થાય છે, પણ કોર્સ તમારા આખરી રિપોર્ટ અને જનીન પરિણામ પરથી ટીમ નક્કી કરે છે.
  • સ્કેન જોખમ-જૂથ પ્રમાણે ગોઠવેલા સમયે થાય છે.

જોખમ-જૂથ કેવી રીતે નક્કી થાય તે તમારા GIST નું જોખમ-જૂથ અને સ્ટેજ લેખમાં છે, અને ગોળી તથા ઓપરેશનનો ક્રમ ઓપરેશન કે imatinib પહેલાં: ક્રમ કેવી રીતે નક્કી થાય લેખમાં.

ડૉક્ટરને કયા પ્રશ્નો પૂછશો?

પાંચ પ્રશ્નો પૂરતા છે. સ્કેન અને જનીન રિપોર્ટ હાથમાં રાખીને પૂછો.

  1. મારી ગાંઠ બોર્ડરલાઇન છે કે આગળ વધેલી, અને આજે તેને કયું ઓપરેશન જોઈએ?
  2. મારું જનીન પરિણામ શું છે, અને શું તે imatinib ને ટેકો આપે છે?
  3. કયો ડોઝ, અને અસર તપાસવા પહેલું સ્કેન ક્યારે?
  4. કેટલું કદ કે કયો ફેરફાર જોઈને તમે ઓપરેશનનો સમય આવ્યો કહેશો?
  5. જો ગાંઠ નાની ન થાય તો શું થશે?

કોઈ જવાબ ખૂટતો હોય તો રિપોર્ટ Dr Shah પાસે લાવો. તેઓ તપાસીને કહેશે કે નિર્ણય પહેલાં હજી શું જોઈએ.

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો

બોર્ડરલાઇન GIST એટલે શું?

એટલે ગાંઠ ફક્ત મોટા ઓપરેશનથી નીકળી શકે, જેમ કે આખું જઠર કે મળાશયનો નીચલો ભાગ કાઢવો. પહેલાં imatinib થી નાની કરવાથી એવું નાનું ઓપરેશન શક્ય બની શકે જેમાં અવયવ બચે.

ગોળી અસર કરે ત્યાં સુધી રાહ જોવી જોખમી છે?

ટીમ plan બનાવે અને દર આઠ થી બાર અઠવાડિયે સ્કેન થાય તો નહીં. ગાંઠ વધે તો plan વહેલો બદલાય છે. રાહ ત્યારે જ પસંદ થાય જ્યારે જનીન પરિણામ અસરનો સંકેત આપે.

Imatinib પહેલાં જનીન તપાસ જરૂરી છે?

હા. તેનાથી ખબર પડે છે કે imatinib કામ કરશે કે નહીં અને કેટલો ડોઝ. PDGFRA D842V ફેરફારવાળી ગાંઠ પ્રતિસાદ આપતી નથી, એટલે પહેલાં ગોળી આપવાથી ફક્ત ઓપરેશન મોડું થાય.

ઓપરેશન પહેલાં ગોળી કેટલો સમય લેવાય?

સામાન્ય રીતે છ થી બાર મહિના, જ્યાં સુધી બે સ્કેનમાં વધુ સંકોચન ન દેખાય. ઘણા લોકોમાં સ્થિર તબક્કો લગભગ છ થી નવ મહિને આવે છે.

ગાંઠ નાની થયા પછી પણ ઓપરેશન જોઈએ?

મોટા ભાગના લોકોમાં હા. ગોળી GIST ને નાની કરે છે પણ ભાગ્યે જ બધા કોષ દૂર કરે છે, એટલે ગાંઠને કાયમ માટે દૂર કરવાનું પગલું ઓપરેશન જ રહે છે.

ઓપરેશન આસપાસ ગોળી ક્યારે બંધ કરાય?

સામાન્ય રીતે ઓપરેશનના એકથી ત્રણ દિવસ પહેલાં બંધ, અને ખાવું તથા રુઝ સારાં થયા પછી લગભગ પાંચથી સાત દિવસે ફરી શરૂ. ચોક્કસ દિવસો તમારા સર્જન કહેશે.

ઓપરેશન પછી પણ ગોળી લેવી પડશે?

જો આખરી રિપોર્ટ ગાંઠને વધુ જોખમના જૂથમાં મૂકે તો લગભગ ત્રણ વર્ષ imatinib સામાન્ય છે. ઓપરેશન પહેલાંના મહિના તે કોર્સમાં ગણાતા નથી.

સંબંધિત પાનાં

GIST ની પૂરી તસવીર માટે અમદાવાદમાં GIST વિશે પૂરી માહિતી પાનાથી શરૂ કરો. મુસાફરી પહેલાંના પ્રશ્નો માટે +91-63555-64601 પર ફોન કરો.

Dr Harsh Shah ક્યાં તપાસે છે

ડૉ. હર્ષ શાહ — ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, ડૉ. જીવરાજ મહેતા માર્ગ, વાસણા, અમદાવાદ 380007.
પરામર્શ, રિપોર્ટ અને સ્કેનની સમીક્ષા, ઓપરેશન અને ફોલો-અપ. OPD સોમવારથી શનિવાર, સવારે 9 થી સાંજે 5.
એપોઇન્ટમેન્ટ: +91-63555-64601 · +91-63590-11009 · હોસ્પિટલ 079-2663 6363
હોસ્પિટલની દિશા · WhatsApp +91-63555-64601

તમારી GIST ખૂબ મોટી છે કે સીધું ઓપરેશન કરવું અઘરું છે એવું કહેવાયું? એનો અર્થ એ નથી કે સારવાર શક્ય નથી. કેટલીક ગાંઠમાં પહેલાં ગોળી અને પછી ઓપરેશન ઘણી વાર વધુ સલામત ક્રમ હોય છે, જેથી નાનું અને સરળ ઓપરેશન શક્ય બને. અમદાવાદના પેટના કેન્સરના સર્જન Dr Harsh Shah તમારાં સ્કેન અને જનીન રિપોર્ટ તપાસીને તમને કયો ક્રમ યોગ્ય છે તે સરળ ભાષામાં સમજાવે છે. રિપોર્ટ સાથે લાવો. ફોન કરી શકો અથવા WhatsApp પર સંદેશ મોકલી શકો. Call For Appointment Book on WhatsApp Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.

Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.

Get health updates from Dr Harsh Shah on WhatsApp

Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.

Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.

Dr. Harsh J Shah
Dr Harsh Shah, Gastro, Cancer & Laparoscopic Surgeon, Ahmedabad
Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.