WhatsApp Skip to main content

Dr. Harsh J Shah

Appendix નો સોજો: આજે operation, કે પહેલાં antibiotic?

Dr. Jivraj Mehta Hospital · વાસણા, અમદાવાદ

Acute appendicitis ની સારવાર, અમદાવાદ · Dr. Jivraj Mehta Hospital, વાસણા, અમદાવાદ

“ઇન્જેક્શન અને ગોળીથી ચાલી જાય, કે operation કરાવવું જ પડે?” — appendix ના સોજામાં દાખલ થનાર લગભગ દરેક પરિવાર આ પૂછે છે. મોટા ભાગના પુખ્ત વયના દર્દીઓ માટે જવાબ છે દૂરબીનથી (laparoscopic) appendix કાઢવું, દાખલ થયાના એક દિવસની અંદર. પણ એ એકમાત્ર રસ્તો નથી. Scan માં સાદો, ન ફાટેલો સોજો હોય અને appendix માં પથરી (appendicolith) ન હોય, એવા અમુક પસંદ કરેલા દર્દીમાં ફક્ત antibiotic થી પણ સારવાર થઈ શકે — એ સ્વીકારીને કે સોજો ફરી આવી શકે. અને appendix પાસે પરુની થેલી બની ગઈ હોય, તો તરત operation નહીં, પહેલાં પરુ કાઢવાનું. નિર્ણય ત્રણ વાત પર થાય છે: scan શું બતાવે છે, appendix ફાટ્યું છે કે નહીં, અને દુખાવો ફરી ઊપડે તો દર્દી જલદી પાછા આવી શકે કે નહીં.

Appendicitis શું છે, ને કેવી રીતે શરૂ થાય?

Appendix એ પેટની જમણી બાજુ નીચે, મોટા આંતરડાના પહેલા ભાગ (caecum) સાથે જોડાયેલી આંગળી જેવી સાંકડી નળી છે. એ બંધ થઈને સૂજી જાય, ત્યારે સામાન્ય રીતે આવું થાય છે: દુખાવો ડૂંટી આસપાસ શરૂ થાય અને થોડા કલાકમાં જમણી બાજુ નીચે ખસી આવે, ભૂખ મરી જાય, ઉબકા આવે અને હળવો તાવ રહે. મોડું કરવાથી જ સાદો સોજો ફાટેલા appendix માં ફેરવાય છે.

Dr Harsh Shah, દૂરબીનથી appendix ના surgeon, અમદાવાદ
Dr Harsh Shah — MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology).

Dr. Jivraj Mehta Hospital. Super-specialty surgical gastroenterology માં તાલીમ, આ જ વિષયમાં બે વાર લાયકાત, અને પેટની emergency તથા આયોજિત surgery માં 18 વર્ષનો અનુભવ. પેટના દુખાવાની તપાસ, sonography અને CT જોવા, દૂરબીનથી અને ખુલ્લું appendix operation, scan ની મદદથી પરુ કાઢવાનું સંકલન, appendix ની ગાંઠ (mass) ની સારવાર અને કાઢેલા દરેક appendix ના report ની સમીક્ષા — બધું એક જ practice માં.

Dr Harsh Shah
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
Registered with Gujarat Medical Council, Reg. No. G-38738
Laparoscopic Appendix Surgeon · Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad

Google rating: Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad પર 18 reviews માંથી 4.94.

તપાસમાં દુખાવો સામાન્ય રીતે ડૂંટી અને જમણા થાપાના હાડકા વચ્ચેના એક બિંદુ પર કેન્દ્રિત હોય, અને દબાવવાથી ત્યાંના સ્નાયુ સખત થઈ જાય. દરેકમાં ચોપડીમાં લખેલી વાત નથી હોતી. મોટી ઉંમરના લોકો, ગર્ભવતી સ્ત્રીઓ, અને જેમનું appendix આંતરડાની પાછળ કે pelvis માં ઊંડે હોય — એમને અસ્પષ્ટ દુખાવો, ઝાડા કે પેશાબની તકલીફ જ થાય, અને નિદાન મોટે ભાગે એમાં જ મોડું પડે. દુખાવાની દવા શરૂઆતમાં જ અપાય છે: એ નિદાન છુપાવતી નથી, અને દર્દીને દુખાવામાં રાખવો યોગ્ય સારવાર નથી. ધબકારા ઝડપી, BP ઓછું, તાવ વધુ — એવા sepsis વાળા દર્દીને બીજું કંઈ કરતાં પહેલાં પ્રવાહી અને antibiotic થી સ્થિર કરાય છે.

જમણી બાજુના દુખાવાનાં બીજાં કારણો

ઘણી બીમારીઓ appendicitis જેવી જ લાગે, અને એમાંની કેટલીકની સારવાર સાવ જુદી છે. સ્ત્રીઓમાં ગર્ભાશયની બહારનો ગર્ભ (ectopic pregnancy), વળ ખાઈ ગયેલી કે ફાટેલી ovary ની cyst, કે pelvis નો ચેપ પહેલાં નકારવો પડે — એટલે બાળક થઈ શકે એ ઉંમરની દરેક સ્ત્રીનો operation પહેલાં pregnancy test અને scan થાય જ. પથરી અને પેશાબનો ચેપ, પેટની અંદરની ગાંઠો (lymph glands) નો સોજો, અને નાના આંતરડાના છેડાનો સોજો પણ એવા જ લાગે.

આપણે ત્યાં બે કારણ ખાસ મહત્ત્વનાં છે. નાના અને મોટા આંતરડાના સાંધા પાસેનો TB અહીં સામાન્ય છે, અને આ જગ્યાએ ગઠ્ઠો (lump) હોય તો સાબિત ન થાય ત્યાં સુધી એને TB કે ગાંઠ જ ગણાય — આંધળું કાપી નખાતું નથી. મોટા આંતરડાની જમણી બાજુનું diverticulitis, જે પશ્ચિમી ચોપડીઓ કહે છે એના કરતાં એશિયન દર્દીઓમાં વધુ થાય છે, બરાબર appendicitis જેવું લાગે છે અને મોટે ભાગે operation વગર બેસી જાય છે. Crohn’s disease પણ પહેલી વાર જમણી બાજુના દુખાવા તરીકે આવી શકે. અને ચાળીસ પછી, ખાસ કરીને લાંબી કે અસામાન્ય તકલીફ હોય તો, caecum કે appendix ની જ ગાંઠ appendicitis જેવાં લક્ષણ આપી શકે — એટલે મોટી ઉંમરે scan વહેલો કરાય છે, અને operation વગર બેસી ગયેલી appendix ની ગાંઠ પછી આંતરડું ફરી જોવાય છે.

કઈ તપાસ, કયા ક્રમમાં?

નિદાન અંદાજથી નહીં, score થી શરૂ થાય છે. AIR કે Alvarado score લક્ષણ, તપાસ અને સાદા લોહીના test ભેગા કરી દર્દીને ઓછા, મધ્યમ કે વધુ જોખમના જૂથમાં મૂકે છે. એ જ નક્કી કરે કે scan જોઈએ, દર્દીને નજર હેઠળ રાખવા કે સીધું operation.

Appendicitis ની શંકા — તપાસ અને એ શું નક્કી કરે
તપાસએ શું નક્કી કરે
AIR કે Alvarado scoreઓછો: નજર હેઠળ કે સ્પષ્ટ સૂચના સાથે ઘરે. મધ્યમ: scan કે નજીકથી નિરીક્ષણ. વધુ: operation, લાક્ષણિક યુવાન પુરુષમાં ઘણી વાર scan વગર
Blood count અને CRPસોજો કેટલો છે; score નો ભાગ
પેશાબની તપાસપેશાબનો ચેપ અને પથરી નકારવા
બાળક થઈ શકે એ ઉંમરની દરેક સ્ત્રીનો pregnancy testEctopic pregnancy નકારવા; આ વગર કોઈ સ્ત્રી operation માં જતી નથી
પેટની sonographyપહેલો scan, ખાસ કરીને બાળકો, યુવાન સ્ત્રીઓ અને ગર્ભાવસ્થામાં — radiation વગર
ઓછા radiation વાળો CTSonography થી જવાબ ન મળે, ચાળીસથી વધુ ઉંમર, અસામાન્ય તકલીફ, કે ફાટેલા appendix કે બીજા કારણની શંકા
MRIગર્ભાવસ્થામાં, જ્યારે sonography થી જવાબ ન મળે

Scan એ સવાલનો જવાબ પણ આપે છે જેનાથી સારવાર નક્કી થાય: સોજો સાદો છે, કે appendix સડી ગયું, ફાટ્યું, પરુની થેલી બની કે ગાંઠ બની? અને appendix ની અંદર કઠણ પથરી (appendicolith) છે કે નહીં — જે ફક્ત antibiotic થી સારવાર વિચારનાર માટે મહત્ત્વનું છે.

સાદો સોજો કે ફાટેલું appendix?

Appendicitis ના ચાર પ્રકાર છે. સૂજેલું પણ ન ફાટેલું appendix સાદું (uncomplicated) છે. સડેલું કે ફાટેલું, જેનાથી પેટમાં ચેપ ફેલાય, એ ગંભીર અને તાત્કાલિક છે. ચારે બાજુથી બંધ પરુની થેલી abscess છે. અને કાઢી શકાય એવું પરુ ન હોય એવી સોજાની ગાંઠ phlegmon કે appendix mass કહેવાય.

Appendicitis ના પ્રકાર — અને સામાન્ય સારવાર
પ્રકારઅર્થસામાન્ય સારવાર
સાદો સોજોસૂજેલું, ન ફાટેલું, પરુ નહીંદૂરબીનથી appendix કાઢવું; અમુક દર્દીમાં ફક્ત antibiotic
સડેલું કે ફાટેલુંદીવાલ મરી ગઈ કે કાણું, પેટમાં ચેપ ફેલાયતાત્કાલિક operation અને પેટ ધોવું
Abscessબંધ પરુની થેલીAntibiotic, અને મોટી થેલી હોય તો scan ની મદદથી સોય વડે પરુ કાઢવું; appendix નો નિર્ણય પછી
Phlegmon કે appendix massસોજાની ગાંઠ, કાઢવા જેવું પરુ નહીંAntibiotic અને નિરીક્ષણ; appendix નો નિર્ણય પછી

સમયસર સારવારથી પરિણામ ખૂબ સારું હોય છે. Appendicitis નું મોટા ભાગનું નુકસાન ફાટવાથી થાય છે, અને ફાટવું મોડું કરવાથી — ઘરે રાહ જોવામાં, દવાખાને પહોંચવામાં, કે નિર્ણય લેવામાં.

સારવારના બધા વિકલ્પ

સારવાર નજર રાખીને ફરી તપાસવાથી લઈને ફક્ત antibiotic, દૂરબીનથી operation, પરુ કાઢવું, અને ક્યારેક આંતરડાનું મોટું operation — સુધી ફેલાયેલી છે. દરેક દર્દી માટે સુરક્ષિત હોય એવી ઓછામાં ઓછી સારવારથી શરૂઆત, અને જરૂર પડે તો આગળ.

નિરીક્ષણથી operation સુધી — કોને કઈ સારવાર
સારવારકોના માટે
નિરીક્ષણ અને ફરી તપાસઓછો કે મધ્યમ score, નિદાન હજી સ્પષ્ટ નથી
ફક્ત antibioticScan માં સાદો સોજો, appendicolith નહીં, સોજો ફરી આવી શકે એ સ્વીકારનાર અને જલદી પાછા આવી શકનાર દર્દી
દૂરબીનથી appendix કાઢવુંમોટા ભાગના પુખ્ત દર્દી — માન્ય સારવાર
Antibiotic સાથે પરુ કાઢવુંAbscess; અહીં તરત operation વધુ નુકસાન કરે
પછીથી appendix કાઢવું (interval)Abscess કે mass બેસી ગયા પછી અમુક દર્દી, ખાસ કરીને ચાળીસ પછી
મોટું operation (caecum કે આંતરડાનો ભાગ)Appendix નો મૂળ ભાગ કે caecum ખરાબ હોય, કે બીજી બીમારી મળે

દરેક operation ની શરૂઆતમાં antibiotic અપાય છે. સાદા સોજાના operation પછી વધુ antibiotic ની જરૂર નથી. ફાટેલા appendix પછી તાવ અને લોહીના test જોઈને થોડા દિવસ ચાલુ રહે, અને ચેપ કાબૂમાં આવે એટલે બંધ — લાંબો કોર્સ ફાયદો નહીં, ફક્ત દવાની સામે ટેવાયેલા જીવાણુ વધારે છે.

Operation ક્યારે જરૂરી નથી?

Appendix માં પથરી ન હોય એવા સાદા સોજામાં, પસંદ કરેલા પુખ્ત દર્દીઓ માટે ફક્ત antibiotic માર્ગદર્શિકાઓ દ્વારા માન્ય વિકલ્પ છે. પણ એની એક કિંમત છે: આ રીતે સારવાર લીધેલા કેટલાક દર્દીઓને વર્ષની અંદર appendix કઢાવવું પડે છે, અને appendix માં પથરી હોય તો નિષ્ફળતા વધુ થાય. લાગુ પડતો આંકડો નિર્ણય પહેલાં ખુલ્લેઆમ ચર્ચાય છે.

ફક્ત antibiotic માટે ત્રણ વાત જોઈએ: scan માં સાબિત સાદો સોજો, સોજો ફરી આવી શકે એ સમજનાર અને સ્વીકારનાર દર્દી, અને એવું થાય તો જલદી પાછા આવવાની સગવડ. દૂરના ગામથી આવતા, વારંવાર બહાર જતા, કે સહેલાઈથી પાછા ન આવી શકતા દર્દી માટે ફક્ત antibiotic વધુ સુરક્ષિત નથી; ત્યાં appendix કાઢવાની સલાહ અપાય છે, અને કારણ સમજાવીને લખી લેવાય છે. Abscess કે appendix mass માં પણ તરત operation નથી કરાતું, કારણ કે સોજાની ગાંઠને કાપવી એને બેસવા દેવા કરતાં વધુ જોખમી છે. અને ઓછા score વાળા, ઘટતા દુખાવાવાળા દર્દીને નિરીક્ષણ અને ક્યારે પાછા આવવું એની સ્પષ્ટ સૂચના સિવાય કંઈ ન જોઈએ.

દૂરબીનથી appendix કેવી રીતે કઢાય?

દૂરબીનથી appendix કાઢવું માન્ય operation છે: ઘામાં ચેપ ઓછો, દુખાવો ઓછો, રોજિંદા કામ પર જલદી પાછા, અને પેટના બાકીના ભાગ પર સારી નજર — જે સ્ત્રીઓમાં ખાસ જરૂરી છે. સ્થિર દર્દીમાં એ તાત્કાલિક છે પણ અડધી રાતની emergency નથી — દાખલ થયાના એક દિવસમાં, antibiotic ચાલુ રાખીને, દિવસે પૂરી ટીમ સાથે. ફાટેલા appendix અને ફેલાતા ચેપમાં દર્દી સ્થિર થાય કે તરત operation.

  1. ત્રણ નાના કાપા, camera ડૂંટી પાસે.
  2. Pelvis, નાના આંતરડાનો છેડો, caecum અને સ્ત્રીઓમાં ovary તથા નળીઓ ક્રમસર જોવાય, જેથી બીજું કોઈ કારણ છૂટી ન જાય.
  3. Appendix ની લોહીની નળીઓ બંધ કરાય, અને એનો મૂળ ભાગ loop, clip કે stapler થી બંધ કરાય.
  4. Appendix હંમેશાં થેલીમાં મૂકીને બહાર કઢાય, જેથી ઘા સુરક્ષિત રહે અને અંદર કંઈ અણધાર્યું હોય તો ફેલાય નહીં.
  5. ગંદકી હોય ત્યાં જ પેટ ધોવાય; drain દર વખતે મુકાતી નથી — drain થી પરુ અટકતું નથી.
  6. કાઢેલું appendix દર વખતે microscope ની તપાસ માટે મોકલાય.

દર્દીઓ શું કહે છે

★★★★★

“I had my appendix surgery done by Dr. Harsh Shah, and I am very satisfied with the care I received. Dr. Harsh Shah explained the procedure clearly, performed the surgery smoothly, and ensured I was comfortable throughout my treatment. The recovery has been excellent, and the entire experience was reassuring. I highly recommend Dr. Harsh Shah for his professionalism, expertise, and compassionate care. — Sakina Magar, Google review”

★★★★★

“Fast recovery after a laparoscopic operation by Dr Harsh Shah. Minimum pain & stayed in hospital for 2 days. I will highly recommend the doctor for any Laparoscopic surgery in Ahmedabad. — Ila Rambhia, Google review”

★★★★★

“He is simple and straight conversation person. Explains the procedure and process to prepare the patient mentally for the surgery which makes patients comfortable during the process. He is also very patient enough to hear all problems of his patients which makes him an approachable doctor. — palak thareja, Google review”

Video માં Dr Harsh Shah ના દર્દી દૂરબીનથી appendix ના operation પછી સાજા થવા વિશે હિન્દીમાં વાત કરે છે. નીચેના reviews બે Google listings પરથી, જેમ લખાયા તેમ જ.

દૂરબીનથી appendix ના operation પછી સાજા થવું — Dr Harsh Shah ના દર્દી (હિન્દીમાં).

Operation માં બીજું કંઈ મળે તો?

Appendix ના operation ની સંમતિમાં હંમેશાં એ વાત હોય છે કે અંદર ધાર્યા કરતાં જુદું મળી શકે. Appendix સામાન્ય નીકળે અને બીજું કારણ મળે, કે operation મોટું કરવું પડે. દરેક અણધારી સ્થિતિનો નક્કી જવાબ છે, અને એકેયમાં ઉતાવળ નથી કરાતી.

Operation વખતે અણધાર્યું મળે — તો શું થાય
મળ્યુંશું કરાય
ચીકણા પ્રવાહીથી ફૂલેલું appendix (mucocele)એને ફાટવા દેવાય નહીં: જરૂર પડે તો મોટા કાપાથી આખું કઢાય, ક્યારેક caecum ના ભાગ સાથે, અને કેસ નિષ્ણાતોની ટીમ સમક્ષ મુકાય
સામાન્ય appendixબીજા કારણ માટે પેટ બરાબર તપાસાય; appendix કાઢી પણ શકાય, અને જે મળ્યું તે લખાય
ખરાબ મૂળ ભાગ કે કઠણ caecumમૂળ ભાગ જબરદસ્તી બંધ નથી કરાતો; consultant caecum કે આંતરડાના સાંધાનો ભાગ કાઢી શકે
નાના આંતરડાના છેડાનો સોજો (Crohn’s disease)આંતરડું કપાતું નથી; caecum તંદુરસ્ત હોય તો જ appendix; gastroenterologist પાસે મોકલાય
આંતરડાના સાંધા પાસે ગાંઠ (TB કે બીજી ગાંઠ)આંધળું કાપવું નહીં: પહેલાં biopsy, consultant ની તપાસ અને પૂરું આકલન

Operation પછી ઘરે ક્યારે?

સાદા સોજાના દૂરબીન operation પછી મોટા ભાગના દર્દી થોડા કલાકમાં પીવે-ખાય, એ જ સાંજે ચાલે, અને એ જ દિવસે કે બીજી સવારે ઘરે જાય — operation ની શરૂઆતના dose સિવાય antibiotic વગર. ફાટેલા appendix પછી antibiotic ચાલુ રહે એટલે થોડા દિવસ વધુ રહેવું પડે.

Appendix ના operation પછી — સામાન્ય રીતે
પ્રકારશું થાય
સાદો સોજોથોડા કલાકમાં પ્રવાહી અને ખોરાક, એ જ સાંજે ચાલવું, દુખાવાની દવા મોઢેથી; એ જ દિવસે કે બીજા દિવસે ઘરે
સડેલું કે ફાટેલુંસહન થાય તેમ ખોરાક, પહેલા દિવસથી ચાલવું, antibiotic ચાલુ; તાવ ઊતરે અને લોહીના test સુધરે પછી થોડા દિવસે ઘરે

ઘરે જતાં પહેલાં દરેક દર્દીને લેખિતમાં કહેવાય છે કે તાવ, વધતો દુખાવો કે ઊલટી થાય તો પાછા આવવું. Appendix ના operation પછી મોટે ભાગે ચૂકી જવાતી તકલીફ pelvis માં પરુ ભરાવાની છે, જે પહેલા અઠવાડિયાના અંતની આસપાસ, ઘણી વાર ઘરે ગયા પછી, દેખાય — તાવ, દુખાવો, ઝાડા, કે વારંવાર સંડાસ જવાની લાગણી એનાં ચિહ્ન છે. સામાન્ય રીતે antibiotic અને સોયથી પરુ કાઢવાથી સારું થાય; ફરી operation ભાગ્યે જ જોઈએ. કામ પર અને રોજિંદી પ્રવૃત્તિમાં ક્યારે પાછા ફરવું એની સલાહ રજા વખતે અને પછીની મુલાકાતે અપાય છે.

Operation નાં જોખમ

Appendix નું operation સામાન્ય અને સુરક્ષિત છે, પણ દરેક operation માં જોખમ છે, અને ફાટેલું appendix, વધુ વજન, ડાયાબિટીસ, મોટી ઉંમર અને મોડું આવવું — આ બધાથી એ વધે. દરેક દર્દીને લાગુ પડતા આંકડા consent ની ચર્ચામાં જ અપાય છે.

સામાન્ય: લોહી ચડાવવું પડે એટલું bleeding, ઘા કે port ની જગ્યાએ infection, પગ કે ફેફસામાં clot, anaesthesia ની તકલીફ, અને દૂરબીનમાંથી ખુલ્લા operation માં ફેરવવું. આ operation ને લગતાં: પેટ કે pelvis માં પરુ, મોટે ભાગે પહેલા અઠવાડિયાના અંતે; આંતરડાં મોડાં ચાલુ થવાં; appendix ના બંધ કરેલા મૂળમાંથી leak; વર્ષો પછી બાકી રહેલા નાના ભાગમાં ફરી સોજો (stump appendicitis); આંતરડાં, મૂત્રાશય કે નસને ઈજા; પછીથી ચોંટવાથી રુકાવટ; અને port ની જગ્યાએ hernia. જુદું મળે તો: appendix સામાન્ય નીકળે અને બીજું કારણ મળે, કે મૂળ ભાગ ખરાબ હોય અથવા Crohn’s, TB કે ગાંઠ મળે તો operation મોટું કરવું પડે. જીવનું જોખમ પણ છે — તંદુરસ્ત પુખ્ત વયના દર્દીમાં સાદા સોજામાં બહુ ઓછું, અને મોટી ઉંમરે ફાટેલા appendix અને sepsis માં વધારે.

કાઢેલું appendix તપાસમાં કેમ મોકલાય?

કાઢેલું દરેક appendix microscope ની તપાસ માટે જાય છે, અને દરેક report એક નક્કી વ્યક્તિ વાંચે છે. થોડા દર્દીઓમાં report સાદા સોજા સિવાય કંઈક બતાવે — appendix ની ગાંઠ, કે Crohn’s disease અથવા TB સૂચવતો સોજો — અને એ પ્રમાણે plan બદલાય.

આવી મોટા ભાગની સ્થિતિમાં થઈ ગયેલા operation સિવાય કંઈ નથી જોઈતું. અમુકમાં આંતરડાની જમણી બાજુનું બીજું operation, કે બીજા નિષ્ણાત પાસે મોકલવાનું થાય. Granuloma વાળો સોજો દેખાય તો TB અને Crohn’s ની તપાસ થાય. Report operation પછી બેથી ચાર અઠવાડિયે સમજાવાય — clinic ની મુલાકાત કરતાં આ પગલું વધુ મહત્ત્વનું છે, કારણ કે કોઈ ન વાંચેલો report જ મહત્ત્વની વાત સારવાર વગર રહી જવાનું કારણ બને. ચાળીસથી વધુ ઉંમરે appendix ની ગાંઠ operation વગર બેસી જાય, તો પછીથી appendix કાઢવું કે નહીં એ નક્કી કરતાં પહેલાં આંતરડું (colonoscopy કે CT colonography) જોવાય.

ગર્ભાવસ્થા, બાળકો અને ચાળીસ પછી

દરેક માટે વિચાર એ જ, ફક્ત તપાસ બદલાય. ગર્ભાવસ્થામાં પહેલાં sonography અને જરૂર પડે તો MRI, radiation વગર, અને સારવાર સ્ત્રીરોગ નિષ્ણાત સાથે મળીને. બાળકોમાં પહેલો scan sonography. ચાળીસ પછી CT વહેલો, અને ગાંઠની શક્યતા ધ્યાનમાં.

ગર્ભાવસ્થામાં appendicitis ની સારવાર પહેલા કલાકથી જ સાથે મળીને થાય, કારણ કે મોડું કરવું મા અને બાળક બંને માટે જોખમી છે. મોટી ઉંમરે લક્ષણ બીમારી કરતાં હળવાં હોઈ શકે, એટલે scan માટે સહેજ પણ શંકા પૂરતી. લાંબી કે અસામાન્ય તકલીફ, વજન ઘટવું કે સંડાસની ટેવ બદલાઈ હોય, તો દરેક લક્ષણ appendix પર ઢોળવાને બદલે આંતરડું તપાસાય.

પહેલી મુલાકાતથી report સુધી

  1. આવો, કે પહેલાં ફોન કરો. તીવ્ર દુખાવો સીધો Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad ના emergency માં; બેસી ગયેલા દુખાવા કે appendix ની ગાંઠ માટે scan અને લોહીના reports સાથે OPD ની appointment.
  2. Score અને scan. તપાસ, લોહી-પેશાબના test, જરૂર હોય ત્યાં pregnancy test, અને score પ્રમાણે sonography કે CT.
  3. નિર્ણય. દૂરબીનથી appendix કાઢવું, ફક્ત antibiotic, કે પરુ કાઢવું — ફાયદા-ગેરફાયદા સાથે સમજાવીને.
  4. દવાખાનામાં રહેવું. સાદા સોજાના operation પછી સામાન્ય રીતે એ જ કે બીજા દિવસે ઘરે; ફાટેલા appendix પછી થોડા દિવસ.
  5. તપાસ અને report. બેથી ચાર અઠવાડિયે ઘા જોવા અને appendix નો report સમજાવવા મુલાકાત.

ખર્ચ, insurance અને દાખલ થવું

ખર્ચ એના પર આધાર રાખે કે સોજો સાદો છે કે appendix ફાટ્યું છે, પરુ કાઢવું પડે છે કે નહીં, અને કેટલા દિવસ રહેવું પડે. આયોજિત દાખલા પહેલાં, અને emergency માં શક્ય એટલું વહેલું, લેખિત અંદાજ અપાય છે.

Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad મોટી insurance કંપનીઓ અને cashless યોજનાઓ સાથે કામ કરે છે, અને emergency દાખલા સહિત pre-authorisation office સીધું સંભાળે છે. સાથે લાવો: sonography કે CT ની images અને reports, લોહી-પેશાબના reports, અગાઉના discharge papers, દવાઓની યાદી, insurance card અને ઓળખપત્ર.

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો

ઇન્જેક્શન-ગોળીથી ચાલી જાય તો operation કેમ કરાવવું?

પસંદ કરેલા સાદા સોજામાં ફક્ત antibiotic પણ વિકલ્પ છે, પણ કેટલાકને પછી appendix કઢાવવું પડે છે. Appendix માં પથરી હોય, appendix ફાટ્યું હોય, કે ફરી દુખે તો જલદી પાછા ન આવી શકાય — ત્યાં operation વધુ સુરક્ષિત છે.

Appendix માં ગાંઠ નીકળે તો શું?

દરેક appendix ની microscope તપાસ થાય છે. થોડા દર્દીમાં ગાંઠ કે TB અથવા Crohn's જેવો સોજો દેખાય; મોટા ભાગમાં થયેલું operation પૂરતું હોય, અમુકમાં આગળની તપાસ કે બીજું operation — report સાથે બધું સમજાવાય છે.

રાત્રે દાખલ થયા, તો operation સવારે કેમ?

સ્થિર દર્દીમાં antibiotic ચાલુ રાખી એક દિવસની અંદર, દિવસે પૂરી ટીમ સાથે operation કરવું સુરક્ષિત છે. ફાટેલું appendix અને ફેલાતો ચેપ હોય તો દર્દી સ્થિર થાય કે તરત operation.

મારી દીકરીનો pregnancy test કેમ કર્યો?

બાળક થઈ શકે એ ઉંમરની દરેક સ્ત્રીનો operation પહેલાં test થાય છે, કારણ કે ectopic pregnancy અને ovary ની તકલીફ બરાબર appendicitis જેવી લાગી શકે.

ઘરે ગયા પછી ફરી તાવ આવ્યો, શું કરવું?

તરત પાછા બતાવો. પહેલા અઠવાડિયાના અંતની આસપાસ pelvis માં પરુ ભરાઈ શકે; CT થી પકડાય અને સામાન્ય રીતે antibiotic અને સોયથી પરુ કાઢવાથી સારું થાય.

Appendix નો report ક્યારે મળશે?

દરેક appendix microscope તપાસ માટે જાય છે, અને report operation પછી બેથી ચાર અઠવાડિયાની મુલાકાતે સમજાવાય છે — જરૂર હોય તો આગળનું પગલું પણ.

ડૉ. હર્ષ શાહ ક્યાં મળે છે?

Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Dr Jivraj Mehta Marg, Vasna, Ahmedabad 380007.
Google: Dr Harsh Shah · 18 reviews માંથી 4.94
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad નો રસ્તો · WhatsApp +91-63555-64601

આખા ગુજરાતમાંથી — Gandhinagar, Mehsana, Banaskantha, Nadiad, Anand, Bhavnagar, Rajkot, Jamnagar અને Kutch — અને દક્ષિણ રાજસ્થાન તથા પશ્ચિમ મધ્ય પ્રદેશમાંથી દર્દીઓ અમદાવાદ આવે છે.

પેટમાં જમણી બાજુ નીચે દુખે છે, કે appendix નો સોજો કહેવાયો છે? Sonography કે CT નો report અને images, લોહી-પેશાબના reports, અને કોઈ discharge papers હોય તો appointment પહેલાં મોકલી શકાય, જેથી consultation શરૂ થાય ત્યારે એ વાંચેલાં હોય. સારવાર consultation માં, તપાસ પછી જ નક્કી થાય છે. તાવ, ઊલટી અને સખત, દુખતું પેટ હોય તો હમણાં જ નજીકના emergency વિભાગમાં જાઓ. Call +91-63555-64601 · Reports પહેલાં WhatsApp પર મોકલો

Rate this page

Get health updates from Dr Harsh Shah on WhatsApp

Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.

Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.

Dr. Harsh J Shah
Dr Harsh Shah, Gastro, Cancer & Laparoscopic Surgeon, Ahmedabad
Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.