WhatsApp Skip to main content

Dr. Harsh J Shah

જન્મથી ખોટી રીતે ગોઠવાયેલાં આંતરડાં (malrotation): operation ક્યારે?

Dr. Jivraj Mehta Hospital · વાસણા, અમદાવાદ

છેલ્લે સુધાર્યું: 11-Oct-2026

મોટી ઉંમરે malrotation ની સારવાર, અમદાવાદ · Dr. Jivraj Mehta Hospital, વાસણા, અમદાવાદ

વર્ષોથી વારેવારે પેટમાં ચૂંક, ઉલટી અને ફૂલેલું પેટ, અને દર વખતે “ગેસ છે” કે “એસિડિટી છે” કહીને દવા? ક્યારેક એની પાછળ malrotation હોય છે: જન્મ પહેલાં આંતરડાં જે રીતે ફરીને પોતાની જગ્યાએ બેસવાં જોઈએ, એ રીતે બેઠાં જ નથી.

આમાં ખરો ભય એક જ છે: આખું નાનું આંતરડું એના સાંકડા દાંડા પર વળ ખાઈ જાય (midgut volvulus). એ emergency છે, અને એમાં operation રાહ ન જોઈ શકે.

Malrotation ને કારણે જ તકલીફ હોય તો સારવાર Ladd’s procedure નામનું operation છે. બીજા કારણે કરાવેલા CT માં સંજોગવશાત્ મળે, તો operation કે નજર, એ બેમાંથી સમજીને પસંદગી થાય છે.

Malrotation એટલે શું, અને એ કેમ છુપાયેલું રહે?

ગર્ભમાં આંતરડાં ધીમે ધીમે ફરે છે અને પછી પેટની પાછળની દીવાલ સાથે ચોંટીને સ્થિર થાય છે. Malrotation માં એ ફરવાનું થતું જ નથી કે અધૂરું રહી જાય છે, અને નાનું આંતરડું એક સાંકડા દાંડા પર લટકતું રહે છે.

Dr Harsh Shah, આંતરડાના surgeon, અમદાવાદ
Dr Harsh Shah, MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology).

Dr. Jivraj Mehta Hospital. આંતરડા અને પેટની surgery માં 18 વર્ષનો અનુભવ. CT માં malrotation નાં ચિહ્નો વાંચવાં, વળી ગયેલા આંતરડાનું emergency operation, દૂરબીનથી કે ખુલ્લું આયોજિત Ladd’s procedure, અને લાંબા ગાળાનું follow-up, બધું એક જ જગ્યાએ.

Dr Harsh Shah
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
Registered with Gujarat Medical Council, Reg. No. G-38738
Gastro, Cancer & Laparoscopic Surgeon

18 reviews માં 4.94 rating.

નાના આંતરડાને પકડી રાખતો દાંડો mesentery કહેવાય. એમાંથી જ આંતરડાને લોહી પહોંચાડતી મુખ્ય રક્તવાહિનીઓ જાય છે. સામાન્ય પેટમાં આ દાંડાનો પાયો પહોળો હોય છે. Malrotation માં એ પાયો બહુ સાંકડો હોઈ શકે, અને સાંકડા પાયા પર આખું નાનું આંતરડું ભમરડાની જેમ ફરી શકે. આ બીમારીમાં ભય આ એક જ વાતનો છે.

Malrotation cancer નથી. એ જન્મથી આંતરડાંની ગોઠવણીમાં રહેલો ફરક છે. મોટા ભાગનાં બાળકોમાં એ નાનપણમાં જ પકડાઈ જાય છે. અમારી પાસે જે મોટી ઉંમરના દર્દી આવે છે, એમાં એ નાનપણમાં પકડાયું નહોતું. કોઈને વર્ષોથી અસ્પષ્ટ દુખાવો અને ઉલટી હોય છે, તો કોઈને બીજા કારણે કરાવેલા CT માં જ ખબર પડે છે.

મોટી ઉંમરના malrotation માટે કોઈ આંતરરાષ્ટ્રીય guideline નથી. અમારી સલાહ પ્રકાશિત થયેલા દર્દીઓના અનુભવો, એનાં સંકલન અને નિષ્ણાતોના મત પર આધારિત છે. આ વાત અમે દર્દીને ખુલ્લેઆમ કહીએ છીએ, કારણ કે નીચેના અમુક નિર્ણય નિયમ નહીં, સમજણપૂર્વકનો મત છે.

મોટી ઉંમરે malrotation કેવી રીતે દેખાય?

મોટી ઉંમરે malrotation ચાર રીતે સામે આવે: એક emergency તરીકે, નાના આંતરડાની શરૂઆતમાં રુકાવટ તરીકે, વર્ષોની ચૂંક અને ઉલટી તરીકે, કે સંજોગવશાત્ scan માં.

મોટી ઉંમરે malrotation ના ચાર પ્રકારના દેખાવ
કેવી રીતે સામે આવેદર્દીને શું લાગે
આખું નાનું આંતરડું વળી જાય (midgut volvulus)અચાનક ભયંકર પેટનો દુખાવો, જે ડૉક્ટર પેટ તપાસે એના કરતાં ઘણો વધારે લાગે. લીલી કે પીળી ઉલટી. તબિયત ઝડપથી બગડે, ક્યારેક બેભાન જેવું થાય. આ emergency છે.
Ladd’s bands થી રુકાવટપેશીના પટ્ટા નાના આંતરડાના પહેલા ભાગ પરથી પસાર થઈને એને દબાવે. લીલી ઉલટી અને ઉપરનું પેટ ફૂલે.
વર્ષોથી આવતી-જતી તકલીફઆવતી-જતી ચૂંક, ઉલટી, પેટ ફૂલવું, થોડું ખાતાં જ પેટ ભરાઈ જવું, વજન ઘટવું. વર્ષો સુધી ઘણી વાર “ગેસ” કે “IBS” ગણાઈ જાય.
સંજોગવશાત્ મળેકોઈ તકલીફ નથી. CT બીજા કોઈ કારણે કરાવ્યો હતો.

આંતરડું વળી જાય ત્યારે શું?

પેટ તપાસતાં લાગે એના કરતાં ઘણો વધારે દુખાવો, અને CT માં “whirlpool” જેવો વળ દેખાય, તો સીધું operation theatre.

  1. બીજા scan કે contrast ની તપાસની રાહ નહીં.
  2. Lactate ના report ની રાહ નહીં. Lactate normal હોય તોય આંતરડું મરતું હોઈ શકે.
  3. આખી રાત ward માં નજર રાખવાની રાહ નહીં.
  4. બાટલો, antibiotic, નાકથી હોજરીમાં નળી અને લોહીની તૈયારી theatre જતાં જતાં જ થાય, એના બદલે નહીં.

લગભગ આખા નાના આંતરડાનું લોહી આ દાંડામાંથી જ જાય છે. દાંડો વળ ખાય એટલે થોડા જ કલાકોમાં આંતરડું મરવા લાગે.

એક surgeon તરીકે કહું: આ બીમારીમાં શંકા અને વળ ખોલવા વચ્ચેનો સમય જ નિર્ણાયક આંકડો છે. સમયસર વળ ખૂલે તો આંતરડું મોટે ભાગે પાછું સાજું થાય. મોડું થાય તો લાંબું આંતરડું કાઢવું પડે, અને short bowel syndrome થાય, જેમાં લાંબા સમય સુધી નસ વાટે ખોરાક આપવો પડે. તમને malrotation છે એવી ખબર હોય, તો કોઈ પણ emergency માં પહેલું વાક્ય એ જ બોલો. એ એક વાક્ય કલાકો બચાવે છે.

કઈ તપાસ પહેલાં, કઈ પછી?

મુખ્ય તપાસ નસમાં contrast આપીને કરાતો CT scan છે. એનાં ચિહ્નો ઝીણાં હોય છે, એટલે radiologist ને ખાસ એ જોવા કહેવું પડે.

Malrotation ની શંકા: તપાસ અને દરેક શું નક્કી કરે
તપાસશું દેખાય કે શું નક્કી થાય
નસમાં contrast સાથે CT“Whirlpool sign”: નસ અને દાંડો મુખ્ય ધમનીની ફરતે વમળની જેમ વીંટળાય. સાબિત ન થાય ત્યાં સુધી એ વળ જ ગણાય.
એ જ CT માં ધમની અને નસઆંતરડાની મુખ્ય શિરા (SMV) મુખ્ય ધમની (SMA) ની ડાબી બાજુ છે કે નહીં. સામાન્ય રીતે એ જમણી બાજુ હોય.
એ જ CT માં આંતરડાની ગોઠવણીનાના આંતરડાનો પહેલો ભાગ વચ્ચેની રેખા ઓળંગે છે કે નહીં, અને મોટા આંતરડાની શરૂઆત (caecum) ક્યાં છે.
એ જ CT માં આંતરડાની દીવાલલોહી ઓછું પડ્યાનાં ચિહ્નો: દીવાલ બહુ પાતળી કે જાડી, contrast ઓછો પકડે, કે દીવાલમાં અથવા લિવરની નસોમાં હવા.
Upper GI contrast studyદર્દી સ્થિર હોય ત્યારે જ. આંતરડાં ક્યાં વળે છે એ બતાવતી મૂળ તપાસ, અને વળ હોય તો સ્ક્રૂ જેવો આકાર.
Contrast enemaગોઠવણી હજી સ્પષ્ટ ન હોય ત્યારે caecum શોધવા.
લોહીની તપાસ: lactate, blood gas, CBC, કિડનીદર્દી કેટલા બીમાર છે એ. વળની શંકા હોય ત્યારે એ operation ને ક્યારેય મોડું ન કરે.

તકલીફની વાત બંધબેસતી હોય, તો અમે radiologist ને ધમની અને નસની ગોઠવણી વિશે સીધું પૂછીએ છીએ. કોઈ જાણીજોઈને ન જુએ તો CT નાં આ ચિહ્નો છટકી જાય, અને નિદાન મોડું થવાનું આ એક મોટું કારણ છે.

Malrotation છે કે બીજું કંઈ?

Malrotation જન્મથી રહેલી, cancer વગરની બીમારી છે. લાંબા દુખાવા માટે operation પહેલાં બીજાં કારણ તપાસાય છે, કારણ કે ખોટા કારણ માટે કરેલું operation કામ ન આવે.

લાંબી તકલીફ માટે malrotation ને જવાબદાર ગણતાં પહેલાં તપાસાતાં કારણ
બીમારીકેવી રીતે તપાસાય કે જુદી પડાય
IBS કે functional dyspepsiaGastroenterologist ની તપાસ. દુખાવો functional હોય તો operation થી રાહત નહીં મળે.
Coeliac diseaseલોહીની તપાસ, અને endoscopy માં નાના આંતરડાની biopsy.
નાના આંતરડામાં બેક્ટેરિયાનો વધારો (SIBO)શ્વાસની તપાસ, અને સારવારથી ફરક પડે છે કે નહીં.
SMA syndromeનાના આંતરડાની શરૂઆતમાં રુકાવટનું બીજું કારણ, CT માં દેખાય. એની સારવાર અલગ છે.
હોજરીનું ચાંદું અને બંધ થયેલું મુખEndoscopy. એની સારવાર અલગ છે.

Malrotation ના પ્રકાર, અને જોખમ શેનાથી?

વળ ખાવાનું જોખમ દાંડાના પાયાની પહોળાઈ નક્કી કરે છે. સાંકડો પાયો હોય તો આખું નાનું આંતરડું ફરી શકે; પહોળો પાયો વધુ સ્થિર રહે.

ગોઠવણીના પ્રકાર, વધુ જોખમથી ઓછા જોખમ સુધી
પ્રકારઅર્થ
Non-rotationનાનું આંતરડું જમણે, મોટું આંતરડું ડાબે. દાંડાનો પાયો સાંકડો. વળ ખાવાનું જોખમ આ ગોઠવણીમાં વધારે.
Incomplete rotationફરવાનું અધૂરું અટક્યું. Ladd’s bands ઘણી વાર નાના આંતરડાના પહેલા ભાગ પર હોય.
Reverse rotationભાગ્યે જ. મુખ્ય ધમની મોટા આંતરડાની આગળ હોય.
બીજી ગોઠવણીHeterotaxy માં, જેમાં અવયવો અસામાન્ય બાજુએ હોય, અને જન્મજાત બીજા ફરક સાથે. હૃદય અને બરોળ પણ તપાસાય.

Heterotaxy હોય તો operation પહેલાં એ ખાસ ધ્યાનમાં લેવાય. કોઈમાં બરોળ જ ન હોય કે નાની નાની ઘણી હોય, જેથી ગંભીર ચેપનું જોખમ વધે. એટલે રસી અને operation આસપાસનો plan બદલાય છે.

નજરથી operation સુધી, કોને કઈ સારવાર?

સારવાર દર્દી કેવી રીતે આવ્યા એના પર આધાર રાખે. વળ હોય તો તરત theatre. તકલીફ ચોક્કસ malrotation થી જ હોય તો Ladd’s procedure. સંજોગવશાત્ મળ્યું હોય તો સાથે બેસીને નિર્ણય.

કોને કઈ સારવાર
પરિસ્થિતિસામાન્ય plan
સંજોગવશાત્ મળ્યું, કોઈ તકલીફ નહીંTeam meeting માં ચર્ચા. કાં તો લખેલાં ભયનાં ચિહ્નો સાથે નજર, કાં તો આયોજિત Ladd’s procedure.
વર્ષોથી દુખાવો અને ઉલટીપહેલાં બીજાં કારણ બાકાત. તકલીફ malrotation થી જ હોય તો આયોજિત Ladd’s procedure.
Ladd’s bands થી રુકાવટLadd’s procedure.
નાનું આંતરડું વળી ગયુંEmergency operation: વળ ખોલવો, આંતરડું તપાસવું, Ladd’s procedure.
વળ સાથે આંતરડું મરી ગયુંEmergency operation, ફક્ત સ્પષ્ટ મરેલો ભાગ જ કાઢવો, અને ફરી જોવાનું operation પહેલેથી નક્કી.

Operation ક્યારે નથી જોઈતું?

Malrotation વાળા દરેક મોટી ઉંમરના દર્દીને operation જોઈએ એવું નથી. કોઈ તકલીફ ન હોય અને દાંડાનો પાયો પહોળો હોય એવા મોટી ઉંમરના દર્દીમાં નજર રાખવી વાજબી છે.

કોઈ guideline આ નક્કી નથી કરતી, અને અનુભવી surgeons વચ્ચે પણ મતભેદ છે. Operation ની તરફેણમાં દલીલ એ છે કે વળ અચાનક અને ગંભીર હોય છે. વિરુદ્ધમાં દલીલ એ છે કે જે વ્યક્તિ વળ વગર આધેડ ઉંમર સુધી પહોંચી, એની ગોઠવણી કંઈક અંશે સ્થિર સાબિત થઈ છે. Operation નાં પોતાનાં જોખમ છે, અને પછીથી ચોંટણ (adhesions) થી આંતરડાની રુકાવટ સામાન્ય છે. નજર તરફ ઝુકાવતી બાબતો:

  • મોટી ઉંમર, કોઈ તકલીફ નહીં, અને દાયકાઓ સુધી કોઈ હુમલો નહીં.
  • CT માં દાંડાનો પાયો પહોળો.
  • બીજી બીમારીઓ, જેનાથી operation નું જોખમ વધે.
  • પૂરી વાત સમજ્યા પછી દર્દી પોતે નજર પસંદ કરે.

નજર રાખવી એટલે કંઈ ન કરવું એવું નથી. ગોઠવણી અને નિર્ણયનાં કારણો કાગળ પર લખાય છે. વળનાં ભયનાં ચિહ્નો લખીને અપાય છે, અને ભયંકર દુખાવો અને ઉલટી થાય તો તરત આવવાનું કહેવાય છે. Emergency માં જે દર્દી “મને malrotation છે” કહી શકે, એની પાસે ખરું રક્ષણ છે.

Operation ક્યારે સલાહભર્યું?

Malrotation થી ચાલુ રહેતી તકલીફ, રુકાવટ કે વળ હોય તો Ladd’s procedure જોઈએ. સંજોગવશાત્ મળેલા malrotation માં અમુક બાબતો operation તરફ ઝુકાવે છે.

  1. નાની ઉંમર. આગળ વધુ વર્ષ, એટલે વળ ખાવાના જોખમનાં વધુ વર્ષ.
  2. Non-rotation અને CT માં સ્પષ્ટ સાંકડો પાયો.
  3. ભૂતકાળમાં ભયંકર દુખાવો અને ઉલટીના હુમલા, જે જાતે શમી ગયા. એ નાના વળ હોઈ શકે.
  4. Emergency surgery થી દૂર રહેવું કે બહુ મુસાફરી. વળની સારવાર દિવસોમાં નહીં, કલાકોમાં ગણાય.
  5. પૂરું સમજ્યા પછી પાકી સારવારની તમારી પોતાની ઇચ્છા.

દર્દીઓ શું કહે છે

★★★★★

★★★★★

“I had my appendix surgery done by Dr. Harsh Shah, and I am very satisfied with the care I received. Dr. Harsh Shah explained the procedure clearly, performed the surgery smoothly, and ensured I was comfortable throughout my treatment. The recovery has been excellent, and the entire experience was reassuring. I highly recommend Dr. Harsh Shah for his professionalism, expertise, and compassionate care. — Sakina Magar, Google review”

★★★★★

“I done my stoma closer operation with harsh sir such a nice and kind person never doing miss guide always give right advice polite nature. — Jigar Jadav, Google review”

નીચેના reviews Dr Harsh Shah ના બે Google listing પરથી, જેમ લખાયા છે તેમ જ મૂક્યા છે. કોઈમાં malrotation નું નામ નથી; એ આંતરડાની બીમારીઓની સારવાર વિશે છે.

Ladd's procedure માં શું કરાય?

Ladd’s procedure આંતરડાંને સામાન્ય જગ્યાએ પાછાં નથી મૂકતું. એ એમને સલામત સ્થિતિમાં ગોઠવે છે અને દાંડો પહોળો કરે છે, જેથી ફરી વળી ન શકે.

  1. પહેલું કામ, વળ ખોલવો. મોટે ભાગે ઘડિયાળના કાંટાની ઊંધી દિશામાં, અને ઘણી વાર એકથી વધુ આંટા.
  2. આંતરડાને સમય આપવો. વળ ખૂલતાં જ કાળું લાગતું આંતરડું થોડી વારમાં ઘણી વાર ફરી ગુલાબી થઈ જાય.
  3. Ladd’s bands કાપવા. Caecum થી નાના આંતરડાના પહેલા ભાગ પર થઈને જતા પટ્ટા.
  4. દાંડાનો પાયો પહોળો કરવો. વળ ફરી ન થાય એ માટેનું આ જ પગલું છે, અને ઘણી વાર એ ઓછું થાય છે, એટલે એને પૂરું ધ્યાન મળે.
  5. નાના આંતરડાનો પહેલો ભાગ સીધો કરવો, પેટની જમણી બાજુએ નીચે તરફ.
  6. Appendix કાઢવું. Caecum ડાબી બાજુ રહે છે, ત્યાં પછીથી appendicitis થાય તો ઓળખવું મુશ્કેલ.
  7. આંતરડાં ગોઠવવાં: નાનું આંતરડું જમણે, મોટું આંતરડું ડાબે.

વર્ષોની તકલીફ માટેનું આયોજિત Ladd’s procedure અનુભવી હાથમાં ઘણી વાર દૂરબીનથી થઈ શકે. Emergency માં, લોહી ઓછું પડેલા આંતરડા સાથે, ખુલ્લું operation મોટે ભાગે વધુ સલામત છે, કારણ કે આખું નાનું આંતરડું હાથમાં લઈ તપાસવું પડે અને જરૂર પડે તો કાઢવું પડે. Appendix કેમ મહત્વનું છે એ appendicitis ની સારવાર ના પાના પર છે.

Emergency operation અને ફરી જોવાનું operation

વળમાં અમે ફક્ત સ્પષ્ટ મરી ગયેલું આંતરડું જ કાઢીએ છીએ. શંકાવાળો ભાગ રહેવા દઈએ, અને એક-બે દિવસ પછી બીજા operation માં ફરી જોઈએ.

બચી શકે એવું આંતરડું કાઢી નાખવું, એ જ રીતે યુવાન વ્યક્તિ આખી જિંદગી માટે ઓછા આંતરડા સાથે રહી જાય. એટલે શંકાવાળા ભાગને સાજા થવાનો મોકો અપાય છે. દર્દી shock માં હોય તો એ જ વખતે છેડા જોડાતા નથી; stoma (પેટ પર કોથળી) કે બીજા operation માં જોડાણ વધુ સલામત છે. કેટલું આંતરડું કઢાયું અને કેટલું બાકી રહ્યું, એ માપીને લખાય છે, કારણ કે વર્ષો સુધીનો ખોરાક અને follow-up એના પર નક્કી થાય છે.

પહેલું operation શરૂ થાય એ પહેલાં જ બંને operation ની વાત પરિવારને કરાય છે. ફરી જોવાનું operation સારવારનો ભાગ છે, કંઈ ખોટું થયાની નિશાની નથી.

ચોંટેલા નાના આંતરડાના operation પછી એક દર્દીના પોતાના શબ્દો

આ દર્દીનું ચોંટણથી બંધ થયેલું નાનું આંતરડું operation થી છૂટું કરાયું હતું (adhesiolysis). Ladd’s procedure પછી લાંબા ગાળે વધુમાં વધુ જોવા મળતી તકલીફ પણ ચોંટણ જ છે, એટલે operation પહેલાં અમે એની વાત કરીએ છીએ.

આયોજિત operation પહેલાંની તૈયારી

આયોજિત Ladd’s procedure પહેલાં ઘટેલું વજન અને પોષણ સુધારાય છે, અને operation લખેલી અને ચિત્રવાળી માહિતી સાથે સમજાવાય છે.

  1. વર્ષોની તકલીફથી વજન ઘટ્યું હોય તો પોષણની તપાસ અને સુધારો.
  2. Operation પહેલાં carbohydrate વાળું પીણું, ઝડપી રિકવરીના plan ના ભાગરૂપે.
  3. ગંઠાવા સામેનાં પગલાં, અને operation ની શરૂઆતમાં antibiotic.
  4. Heterotaxy હોય તો હૃદય અને બરોળની તપાસ, અને બરોળ ન હોય કે નબળી હોય તો રસી.

Emergency માં આમાંનું કંઈ operation ને મોડું ન કરે. દર્દીને સંભાળવાનું theatre જતાં જતાં જ થાય.

Operation પછી રિકવરી કેવી?

આયોજિત operation પછી મોટા ભાગના દર્દી એ જ દિવસે બેસે, બીજા દિવસે ખાતા થાય, અને ત્રણથી પાંચ દિવસમાં ઘરે જાય.

આયોજિત Ladd’s procedure પછી સામાન્ય રીતે દિવસે દિવસે શું થાય
દિવસશું થાય
Operation નો દિવસપથારીમાંથી ઊઠી બેસવું, પાતળું પ્રવાહી, ઓછી opioid વાળી દુખાવાની દવા.
પછીનો દિવસફાવે એટલો ખોરાક, દિવસમાં ચાર વાર ચાલવું, પેશાબની નળી અને બાટલો કાઢવા.
બીજો-ત્રીજો દિવસપૂરો ખોરાક, છૂટથી હરવું-ફરવું, મોંથી દુખાવાની ગોળી, વાછૂટ થવી.
ત્રીજાથી પાંચમો દિવસખાતા, ચાલતા અને ગોળીથી આરામ હોય તો ઘરે.

મરવા લાગેલા આંતરડા સાથેના emergency પછી રસ્તો જુદો છે. સારવાર ICU થી શરૂ થાય, એક-બે દિવસે ફરી જોવાનું operation થાય, અને ખોરાકનો plan વહેલો બને. લાંબું આંતરડું કઢાયું હોય તો નસ વાટે ખોરાક વહેલો શરૂ થાય. રિકવરી દિવસોમાં નહીં, અઠવાડિયાંમાં ગણાય.

રજા વખતે તમને લખીને અપાય: નિદાન, કયું operation થયું, appendix કઢાયું કે નહીં, અને આંતરડું કઢાયું હોય તો કેટલું બાકી છે. આ કાગળ સાચવીને રાખો. ભવિષ્યમાં કોઈ પણ ડૉક્ટરને આ ચારેય વાત જોઈશે.

Operation નાં જોખમ

Ladd’s procedure નું લાંબા ગાળાનું મુખ્ય જોખમ પછીથી ચોંટણથી થતી આંતરડાની રુકાવટ છે. બાકીનાં જોખમ સંમતિ પહેલાં, તમને લાગુ પડતા આંકડા સાથે, સમજાવાય છે.

આયોજિત operation: bleeding, ઘામાં કે દૂરબીનના કાણામાં infection, પગ કે ફેફસામાં ગંઠાવું, anaesthesia સંબંધિત તકલીફ, દૂરબીનમાંથી ખુલ્લા operation માં ફેરવવું, આંતરડા કે એની નસોને ઈજા, વળ ફરી થવો (ભાગ્યે જ), અને વર્ષો પછી ચોંટણથી રુકાવટ. Operation માં appendix કાઢી નખાય છે. વર્ષોની તકલીફમાં મોટા ભાગનાને રાહત મળે છે, પણ કેટલાકમાં દુખાવો ચાલુ રહી શકે, ખાસ કરીને તકલીફ ઘણાં વર્ષ જૂની હોય કે સાથે બીજું કારણ પણ હોય. આયોજિત operation માં જીવનું જોખમ ઓછું છે.

વળ માટેનું emergency operation: આ જીવલેણ emergency છે. બીજું operation ઘણી વાર શરૂઆતથી જ નક્કી હોય છે. ઘણું આંતરડું મરી ગયું હોય તો કાઢવું પડે, અને short bowel syndrome થાય, જેમાં લાંબો સમય નસ કે નળી વાટે ખોરાક આપવો પડે. Stoma ની જરૂર પડી શકે. જીવનું જોખમ કેટલું આંતરડું બચ્યું એના પર આધાર રાખે: બચે તો ઓછું, ઘણું મરી ગયું હોય તો ઘણું વધારે. Dr Harsh Shah સંમતિ પહેલાં આ દરેક વાત જાતે સમજાવે છે.

Follow-up, અને કયા કાગળ સાચવવા?

Follow-up માં ઘા, તકલીફ અને વજન જોવાય છે. ઘણું આંતરડું કઢાયું હોય તો પોષણની સંભાળ આખી જિંદગી ચાલે છે.

Malrotation ની સારવાર કે નજરના નિર્ણય પછીનું follow-up
ક્યારેશું તપાસાય
2 થી 6 અઠવાડિયાંઘા, તકલીફ, ખોરાક અને વજન.
3 થી 6 મહિનાજૂની તકલીફ શમી કે નહીં, અને પોષણ.
ઘણું આંતરડું કઢાયા પછીIntestinal failure team સાથે આખી જિંદગી: vitamin B12, ચરબીમાં ઓગળતાં vitamins, trace elements, લિવર અને ખોરાકની નળી.
તમારા કાગળનિદાન, operation, appendix કઢાયું કે નહીં, અને બાકી રહેલા આંતરડાની લંબાઈ.
નજર હેઠળનું malrotationવળનાં ભયનાં ચિહ્નો લખીને, તરત આવવાની સ્પષ્ટ સૂચના, અને નિર્ણય કાગળ પર.

એક વાત ઘણાને નવાઈ પમાડે છે. Ladd’s procedure પછી appendix કઢાયું હોય, તો જમણી બાજુનો નવો દુખાવો appendicitis નથી. ડૉક્ટરને આ ખબર હોવી જોઈએ, એટલે operation નો કાગળ બતાવો. મહિનાઓ કે વર્ષો પછી ઉલટી સાથે ચૂંક આવે તો એ ચોંટણથી રુકાવટ હોઈ શકે. એમાં scan જોઈએ, અને ઘણી વાર બાટલો અને આંતરડાને આરામ આપવાથી શમી જાય. આંતરડાનું લોહી જોખમમાં હોય ત્યારે જ operation જોઈએ.

પહેલી મુલાકાતથી follow-up સુધી

  1. Consultation લો. દરેક CT ની CD, contrast ની તપાસના report, અગાઉના discharge ના કાગળ અને દવાઓની યાદી લાવો. અચાનક ભયંકર દુખાવો અને ઉલટી હોય તો સીધા Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad ના emergency માં.
  2. Scan સાથે બેસીને વાંચવા. ગોઠવણી, દાંડાનો પાયો, rotation નો પ્રકાર અને વળનું કોઈ ચિહ્ન નોંધાય.
  3. બીજાં કારણ બાકાત. જૂની તકલીફ માટે પહેલાં gastroenterologist ની તપાસ અને બીજાં કારણોની તપાસ.
  4. સાથે મળીને નિર્ણય. Operation, કે લખેલાં ભયનાં ચિહ્નો સાથે નજર. બંનેમાં કારણો કાગળ પર.
  5. સારવાર. દૂરબીનથી કે ખુલ્લું આયોજિત Ladd’s procedure, કે વળની શંકામાં emergency operation.
  6. Follow-up. 2 થી 6 અઠવાડિયે અને 3 થી 6 મહિને, કાગળ સાથે.

ખર્ચ, insurance અને દાખલ થવું

આયોજિત Ladd’s procedure અને emergency operation ના ખર્ચમાં મોટો ફરક હોય છે. Emergency માં ICU, ફરી જોવાનું operation અને લાંબી પોષણ સારવાર જોઈ શકે.

અંદાજ દૂરબીન કે ખુલ્લું operation, હૉસ્પિટલમાં રહેવાના દિવસ, અને ICU કે નસ વાટે ખોરાકની જરૂર પર આધાર રાખે છે. Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad મુખ્ય insurance કંપનીઓ અને cashless સુવિધા સાથે કામ કરે છે, અને pre-authorisation, emergency દાખલ સહિત, office સંભાળે છે. સાથે લાવો: CT ના report અને CD, contrast ની તપાસ, discharge ના કાગળ, દવાઓની યાદી, insurance card અને ઓળખપત્ર.

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો

CT માં malrotation આવ્યું, પણ મને કોઈ તકલીફ નથી. Operation કરાવવું પડશે?

દરેક વખતે નહીં. આ માટે કોઈ guideline નથી. નાની ઉંમર, CT માં સાંકડો દાંડો, ભૂતકાળમાં ભયંકર દુખાવો અને ઉલટીના હુમલા, કે emergency surgery થી દૂર રહેવું, આ બાબતો operation તરફ ઝુકાવે. તકલીફ વગરના મોટી ઉંમરના દર્દીમાં પહોળો દાંડો હોય તો લખેલાં ભયનાં ચિહ્નો સાથે નજર રાખી શકાય.

આંતરડું વળી જાય તો ઘરે કેવી રીતે ખબર પડે?

અચાનક ભયંકર પેટનો દુખાવો, લીલી કે પીળી ઉલટી, પેટ ફૂલતું જાય કે ચક્કર આવે. તરત નજીકના emergency માં જાઓ અને પહેલું જ કહો કે તમને malrotation છે.

Operation પછી આંતરડાં સામાન્ય જગ્યાએ આવી જશે?

ના. Ladd's procedure આંતરડાંને સલામત સ્થિતિમાં ગોઠવે છે, દાંડાનો પાયો પહોળો કરે છે જેથી વળ ન ખાય, અને appendix કાઢે છે. આંતરડાં જાણીજોઈને અ-ફરેલી પણ સલામત ગોઠવણીમાં રખાય છે.

સાજું appendix પણ કેમ કાઢી નાખો છો?

Operation પછી મોટા આંતરડાની શરૂઆત ડાબી બાજુ રહે છે. ત્યાં પછીથી appendicitis થાય તો ઓળખવું મુશ્કેલ બને, એટલે એ જ operation માં appendix કાઢી નખાય છે.

દૂરબીનથી operation થઈ શકે?

વર્ષોની તકલીફ માટેનું આયોજિત operation અનુભવી હાથમાં ઘણી વાર દૂરબીનથી થઈ શકે. Emergency વળમાં, લોહી ઓછું પડેલું આંતરડું હોય ત્યારે, ખુલ્લું operation મોટે ભાગે વધુ સલામત છે.

Operation પછી વર્ષો જૂનો દુખાવો ઓછો થશે?

વર્ષોની તકલીફવાળા મોટા ભાગના દર્દીઓને રાહત મળે છે. કેટલાકમાં દુખાવો ચાલુ રહી શકે, ખાસ કરીને તકલીફ ઘણી જૂની હોય કે સાથે બીજું કારણ પણ હોય. એટલે જ પહેલાં બીજાં કારણ તપાસાય છે.

ડૉક્ટર ક્યાં મળે, અને operation ક્યાં થાય?

Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Dr Jivraj Mehta Marg, Vasna, Ahmedabad 380007.
Google: Dr Harsh Shah · 18 reviews માં 4.94
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad નો રસ્તો · WhatsApp +91-63555-64601

ગાંધીનગર, મહેસાણા, નડિયાદ, આણંદ, રાજકોટ અને કચ્છ સહિત આખા ગુજરાતમાંથી, અને દક્ષિણ રાજસ્થાનમાંથી દર્દીઓ અમદાવાદ આવે છે.

CT report માં malrotation લખ્યું છે, કે વર્ષોથી કારણ વગરનો દુખાવો અને ઉલટી છે? CT ના report અને CD, contrast ની તપાસના report અને અગાઉના discharge ના કાગળ consultation વખતે સાથે લાવો. સારવારનો નિર્ણય consultation માં, તપાસ પછી જ થાય છે. અચાનક ભયંકર પેટનો દુખાવો અને ઉલટી હોય તો message નહીં, તરત નજીકના emergency માં જાઓ. ફોન કરો +91-63555-64601 · Reports સાથે લાવો

Rate this page

Get health updates from Dr Harsh Shah on WhatsApp

Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.

Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.

Dr. Harsh J Shah
Dr Harsh Shah, Gastro, Cancer & Laparoscopic Surgeon, Ahmedabad
Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.