Skip to main contentDr. Jivraj Mehta Hospital · Vasna, Ahmedabad
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
છેલ્લે સુધાર્યું: 16 ઑક્ટોબર 2026
Distal cholangiocarcinoma ની સારવાર · Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad
ઘરના વડીલની આંખો પીળી થાય અને દુખાવો જરાય ન હોય, તો ઘણા પરિવાર એને સામાન્ય કમળો માનીને દેશી ઉપચારમાં અઠવાડિયાં કાઢે છે. આવો કમળો તપાસ માગે છે.
પિત્તનળીનો છેક નીચેનો ભાગ સ્વાદુપિંડ (pancreas) ના માથામાંથી પસાર થઈ આંતરડામાં ખૂલે છે. ત્યાં થતી ગાંઠને distal cholangiocarcinoma કહે છે.
ગાંઠ કાઢી શકાય તો Whipple ઓપરેશન થાય છે. ન કાઢી શકાય તો stent, chemotherapy સાથે immunotherapy અને રાહતની સંભાળથી જીવન સારું રખાય છે.
નીચેની પિત્તનળી બંધ કરે એવાં ત્રણ જુદાં cancer છે. શરૂઆતમાં એ સરખાં દેખાય, પણ દરેકનું stage અને સારવાર જુદાં છે.
Dr. Jivraj Mehta Hospital. Surgical gastroenterology ની super-specialty તાલીમ, આ વિષયમાં બે ઉચ્ચ ડિગ્રી, અને GI તથા cancer surgery નો 18 વર્ષનો અનુભવ. Endoscopy અને ERCP, image-guided drainage, pancreas અને પિત્તનળીની surgery, cancer ના physician સાથેનું tumour board, ICU અને પોષણ એક જ રસ્તે સાથે કામ કરે છે.
Dr Harsh Shah
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
Registered with Gujarat Medical Council, Reg. No. G-38738
Liver Cancer Surgeon · Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad
| Cancer | ક્યાંથી શરૂ થાય | કાઢી શકાય તો ઓપરેશન | ફરક શું |
|---|---|---|---|
| Distal cholangiocarcinoma. | નીચેની પિત્તનળી, pancreas ના માથાની અંદર. | Whipple ઓપરેશન. | ઓપરેશન પછી અને આગળ વધેલા રોગમાં પિત્તનળીના cancer ની દવા વપરાય. |
| Pancreas ના માથાનું cancer. | Pancreas પોતે. | Whipple ઓપરેશન. | દવા જુદી, stage પણ જુદું. |
| Ampulla નું cancer. | પિત્તનળી આંતરડામાં ખૂલે એ નાનું મોઢું. | મોટે ભાગે Whipple ઓપરેશન. | અલગ cancer, અને એનું પરિણામ વધુ સારું. બીજા બે સાથે એની ભેળસેળ નથી કરાતી. |
| Perihilar cholangiocarcinoma. | ઉપર, liver ની નીચે નળીઓ મળે ત્યાં. | પિત્તનળી સાથે liver નું ઓપરેશન. | ઘણું મોટું ઓપરેશન, આયોજન પણ જુદું. |
છેલ્લો જવાબ ઓપરેશન પછીનો tissue report આપે છે. એ પહેલાં scan અને endoscopy વધુ સંભવિત કારણ તરફ ઇશારો કરે. ચારેય પ્રકારનાં પિત્ત cancer એક સાથે પિત્તની નળી અને પિત્તાશયના cancer ના પાના પર સમજાવ્યાં છે. આ પાનું ફક્ત નીચેની નળીની વાત કરે છે.
દુખાવા વગરનો કમળો મુખ્ય સંકેત છે. અમારા protocol માં, તપાસ બીજું સાબિત ન કરે ત્યાં સુધી, એને પિત્તનળી કે pancreas નું cancer ગણીને જ તપાસ થાય છે.
ઘણા દર્દી પહેલાં કમળા માટે physician પાસે જાય. Sonography માં પિત્તનળી પહોળી દેખાય, અને પથરી ન મળે. આ પહોળી નળી જ આગળની તપાસનું કારણ બને છે.
પથરી, જૂનો pancreatitis અને બીજાં સાદાં કારણ પણ નીચેની નળી સાંકડી કરે. પૂરી તપાસ બીજું ન બતાવે ત્યાં સુધી સંકોચનને cancer જ માનીને ચાલવાનું.
| શું હોઈ શકે | કયા સંકેત | પછી શું |
|---|---|---|
| પિત્તનળીમાં પથરી. | દુખાવો, તાવ, અને scan માં પથરી. | ERCP થી પથરી કાઢવી. Cancer નું ઓપરેશન નહીં. |
| જૂના pancreatitis થી સંકોચન. | વર્ષો જૂનો pancreatitis અને pancreas માં ચૂનો. | Stent કે bypass. પહેલાં cancer નકારાય. |
| પિત્તાશયના ઓપરેશન પછીનું સંકોચન. | ઓપરેશન પછી જ તકલીફ શરૂ થઈ. | પિત્તનળીના surgeon પાસે સમારકામ. Cancer નકારવું જરૂરી. |
| IgG4 નો રોગ. | લોહીમાં IgG4 વધેલું, ઘણી વાર બીજાં અંગ પણ સામેલ. | Steroid ની ગોળી. આમાં ઓપરેશન ન કરાય. |
| Cancer. | ગાંઠ, વાંકુંચૂંકું સંકોચન, વજન ઘટવું, વધતો CA 19-9. | પૂરી staging તપાસ અને tumour board. |
બે વાત યાદ રાખવાની. ERCP વખતે લેવાયેલું brushing cancer ચૂકી શકે, એટલે negative brushing થી cancer નકારાતું નથી. અને કમળો કે ચેપ હોય ત્યારે CA 19-9 વધી જાય, એટલે drainage પછી ફરી તપાસાય.
શંકા રહે તો નળીની અંદર કૅમેરાથી જોઈને biopsy લેવાય. તોય cancer નકારી ન શકાય, તો વર્ષો સુધી stent બદલતા રહેવા કરતાં સંકોચનવાળો ભાગ કાઢવો વધુ સલામત છે.
દરેક તપાસ એક સવાલનો જવાબ આપે. સાથે મળીને એ કહે કે સંકોચન શું છે, કેટલું ફેલાયું છે, અને Whipple ઓપરેશનથી નીકળી શકે કે નહીં.
એક surgeon તરીકે કહું — ઘણા પરિવાર પૂછે છે કે biopsy વગર ઓપરેશન કેમ? આ જગ્યાની biopsy ઘણી વાર cancer ચૂકી જાય. Positive report ની રાહમાં ગાંઠ કાઢવાનો સમય હાથમાંથી જઈ શકે.
દરેક દર્દીને stent આપમેળે નથી મુકાતું. તબિયત સારી હોય અને ઓપરેશન નજીક હોય તો સીધું ઓપરેશન. ચેપ કે લાંબી રાહ હોય તો પહેલાં drainage.
| તમારી સ્થિતિ | સામાન્ય રીતે શું થાય |
|---|---|
| તબિયત સારી, ઓપરેશન આશરે બે અઠવાડિયાંમાં. | Stent વગર સીધું ઓપરેશન. |
| ધ્રુજારી સાથે તાવ, એટલે cholangitis. | એ જ દિવસે antibiotic અને drainage. |
| કાબૂમાં ન આવે એવી ખંજવાળ. | પિત્ત વહેતું કરવા stent. |
| ખૂબ વધારે કમળો, અને ઓપરેશનમાં મોડું થવાનું હોય. | આયોજન થાય ત્યાં સુધી stent. |
| Kidney નું કામ ઘટતું હોય. | કમળો ઉતારવા stent. |
| ERCP ન થઈ શકે. | ચામડીમાંથી liver માં drain. |
Stent મુકાય એટલે પિત્તનળીમાં જંતુ પહોંચે. એટલે stent વાળા દર્દીમાં ઓપરેશન વખતે પિત્તનું culture મોકલાય, અને antibiotic એ જંતુ પ્રમાણે અપાય. Pancreas ના માથાની ગાંઠમાં આ જ નિર્ણય pancreas ના head ની ગાંઠના પાના પર સમજાવ્યો છે.
Whipple ઓપરેશનથી ગાંઠ પૂરેપૂરી નીકળી શકે તો જ એ કાઢી શકાય. નજીકની મોટી લોહીની નળીઓ, બીજે ફેલાવો અને તમારી તાકાત એની મર્યાદા નક્કી કરે.
| CT શું બતાવે | સામાન્ય રીતે એનો અર્થ |
|---|---|
| ગાંઠ મોટી ધમની કે મોટી શિરાને અડતી નથી. | મોટે ભાગે કાઢી શકાય. |
| મોટી શિરાને થોડી અડે, અને શિરા ફરી બનાવી શકાય. | ઘણી વાર કાઢી શકાય. શિરાનો ભાગ કાઢીને સાંધી દેવાય. |
| મોટી ધમનીને થોડી અડે. | Tumour board નિર્ણય લે. |
| ગાંઠ મોટી ધમનીને વીંટળાઈ વળી હોય. | હાલ કાઢી ન શકાય. |
| Liver, પેટના પડદા કે દૂરની ગાંઠોમાં ફેલાવો. | કાઢી ન શકાય. દવા સારવાર સંભાળે. |
Scan જેટલી જ તાકાત પણ મહત્ત્વની. પૂરેપૂરા સક્રિય દર્દીને દરેક સારવાર આપી શકાય. ઓછી તાકાત હોય તો હળવી દવા. દિવસનો મોટો ભાગ પથારીમાં રહેતા દર્દીને drainage અને રાહતની સંભાળ અપાય.
સારવાર રાહત માટેના stent થી મોટા ઓપરેશન સુધી જાય. દરેક પગથિયું ચોક્કસ stage અને તાકાતને બંધબેસે, અને ઘણા દર્દીને એકથી વધુની જરૂર પડે.
| સારવાર | કોના માટે |
|---|---|
| Antibiotic અને તાત્કાલિક drainage. | Cholangitis હોય તે દરેક માટે. |
| Stent કે drain. | ખંજવાળ, ચેપ, kidney પર ભાર, લાંબી રાહ, કે કાઢી ન શકાય એવી ગાંઠ. |
| Whipple ઓપરેશન. | કાઢી શકાય એવી ગાંઠ, સશક્ત દર્દી, tumour board પછી. |
| ઓપરેશન પછી capecitabine ની ગોળી. | સામાન્ય રીતે છ મહિના. |
| ઓપરેશન પછી chemoradiation. | અમુક દર્દી, જ્યારે કિનારી કે ગાંઠોમાં cancer મળે. |
| Chemotherapy સાથે immunotherapy. | કાઢી ન શકાય કે ફેલાયેલી ગાંઠ, સશક્ત દર્દી. |
| એકલી chemotherapy, કે હળવો કોર્સ. | Immunotherapy ન અપાય, કે તાકાત ઓછી હોય. |
| Targeted દવા. | બીજી લાઇનની સારવાર, gene test પ્રમાણે. |
| રાહતની સંભાળ. | દુખાવાનો કાબૂ, પોષણ, enzyme ની કૅપ્સ્યૂલ અને વહેલી palliative care, બાકીની સારવાર સાથે સાથે. |
Whipple માં નીચેની પિત્તનળી, pancreas નું માથું, નાના આંતરડાનો પહેલો ભાગ અને નજીકની ગાંઠો કઢાય. પછી ત્રણ સાંધાથી ખોરાક અને પિત્તનો રસ્તો ફરી બને.
| ઓપરેશનનો ભાગ | એનો અર્થ |
|---|---|
| શું કઢાય. | નીચેની પિત્તનળી, pancreas નું માથું, duodenum, પિત્તાશય અને આસપાસની lymph node. |
| જઠરનો નીચેનો દરવાજો. | રાખી શકાય કે કાઢી શકાય. cancer સામે બંને સરખાં. |
| કિનારી. | પિત્તનળી અને pancreas ની કિનારી ઓપરેશન દરમિયાન microscope માં તપાસાય. |
| Pancreas નો સાંધો. | કપાયેલું pancreas આંતરડા કે જઠર સાથે જોડાય. |
| પિત્તનળીનો સાંધો. | બાકીની પિત્તનળી આંતરડા સાથે જોડાય. |
| ખોરાકનો સાંધો. | જઠર કે duodenum આંતરડા સાથે જોડાય. |
| Drain અને ખોરાકની નળી. | Drain મુકાય. પોષણ ઓછું હોય તો feeding tube પણ. |
આ cancer માં pancreas ના સાંધા પર ખાસ ધ્યાન જોઈએ. પિત્તનળીના cancer માં pancreas મોટે ભાગે નરમ હોય અને એની નળી પાતળી હોય. નરમ pancreas નો સાંધો, pancreas ના cancer ના કઠણ pancreas કરતાં સહેલાઈથી લીક થાય.
ફક્ત નક્કી કરેલી lymph node જ કઢાય. એનાથી વધારે કાઢવાથી જોખમ વધે, પણ આયુષ્ય વધતું નથી.
સારી તૈયારી લાંબા ઓપરેશનને વધુ સલામત બનાવે. એમાં કમળો, લોહી જામવું, પોષણ, sugar નો કાબૂ અને જોખમ વિશે ખુલ્લી વાત આવે.
| તૈયારી | કેમ |
|---|---|
| Vitamin K, અને લોહીની ઊણપ સુધારવી. | કમળાથી લોહી જામવામાં તકલીફ થાય. આથી bleeding નું જોખમ ઘટે. |
| Sugar કાબૂમાં. | રુઝ જલદી આવે, ચેપ ઘટે. |
| ઓપરેશન પહેલાં પોષણ અને કસરત. | મજબૂત શરીર જલદી સાજું થાય. |
| જરૂર હોય તો pancreas ના enzyme ની કૅપ્સ્યૂલ. | Pancreas ની નળી બંધ હોય તો ચરબી પચતી નથી. કૅપ્સ્યૂલથી વજન અને તાકાત ટકે. |
| ઓછામાં ઓછાં ચાર અઠવાડિયાં બીડી, સિગારેટ કે દારૂ બંધ. | ફેફસાં અને સાંધા સુરક્ષિત રહે. |
| ઓપરેશન પહેલાં carbohydrate drink. | જમવાનું છ કલાક પહેલાં, પાણી જેવું પ્રવાહી બે કલાક પહેલાં બંધ. |
| લોહી પાતળું કરવાનાં ઇન્જેક્શન. | ગઠ્ઠા ન થાય એ માટે ઓપરેશન પછી ચાર અઠવાડિયાં. |
| તમારા પોતાના જોખમના આંકડા સાથે consent. | રૂબરૂ, એકથી વધુ મુલાકાતમાં સમજાવાય. |
Whipple એક મોટું ઓપરેશન છે. અહીં એનાં જોખમનાં નામ આપ્યાં છે. તમારા પોતાના આંકડા ઓપરેશન માટે હા પાડો એ પહેલાં રૂબરૂ સમજાવાય છે.
ગાંઠ પૂરી નીકળી શકે તો જ ઓપરેશન ફાયદો કરે. નહીં તો મોટું ઓપરેશન ફક્ત જોખમ ઉમેરે, અને ખરેખર મદદ કરે એવી સારવાર મોડી પડે.
આવા દર્દીની સારવાર અટકતી નથી. Stent કમળો ઉતારે. સશક્ત દર્દીમાં chemotherapy સાથે immunotherapy પહેલી સારવાર છે. Gene test વહેલી મોકલાય, જેથી બીજી સારવારની જરૂર પડે ત્યારે report તૈયાર હોય. એનો ખર્ચ શરૂઆતમાં જ ખુલ્લા મને સમજાવાય.
ઓપરેશન પછીની રિકવરી નક્કી ક્રમમાં ચાલે. ચાલવું અને ખાવું વહેલું શરૂ થાય, પહેલા દિવસે drain ના પ્રવાહીની તપાસ થાય, અને સામાન્ય રીતે સાતથી દસ દિવસમાં ઘરે.
| ક્યારે | શું થાય |
|---|---|
| ઓપરેશનનો દિવસ. | પથારીમાંથી બેસવું. થોડું પાણી. જઠરની નળી ઓપરેશનના અંતે જ કઢાય. |
| પહેલો દિવસ. | Drain ના પ્રવાહીની તપાસ આખું અઠવાડિયું નક્કી કરે. પ્રવાહી, ત્રણ વાર ચાલવું, પેશાબની નળી કાઢવી. |
| બીજો દિવસ. | નરમ ખોરાક અને વધુ ચાલવું. |
| ત્રીજો દિવસ. | તપાસ ઓછી આવી હોય અને પ્રવાહી ચોખ્ખું હોય તો drain કઢાય. |
| ચોથાથી સાતમો દિવસ. | ખોરાક વધે. જઠર ધીમે ખાલી થાય તો થોડા દિવસ વધુ લાગે. |
| સાતથી દસમો દિવસ. | તકલીફ વગરની રિકવરી પછી ઘરે, enzyme ની કૅપ્સ્યૂલ અને લખેલા plan સાથે. |
બે અઠવાડિયે tissue report ની વાત થાય. પછી સામાન્ય રીતે છ મહિના capecitabine ની ગોળીની સલાહ અપાય. એ ઓપરેશનનાં આઠથી બાર અઠવાડિયાંમાં શરૂ થાય.
Follow-up ઓછામાં ઓછાં પાંચ વર્ષ ચાલે. એમાં cancer પાછું આવે છે કે નહીં, સાંધામાં ચેપ, અને વજન તથા પાચન પર નજર રખાય.
| ક્યારે | શું તપાસાય |
|---|---|
| બે અઠવાડિયે. | ઘા, tissue report અને કિનારી. Capecitabine માટે refer. |
| બે વર્ષ સુધી દર ત્રણ મહિને. | લક્ષણ, વજન, હલનચલન, CA 19-9 અને liver test. |
| ત્રીજાથી પાંચમા વર્ષ સુધી દર છ મહિને. | એ જ તપાસ. |
| Scan. | બે વર્ષ સુધી દર ત્રણથી છ મહિને CT, પછી પાંચ વર્ષ સુધી દર છ મહિને. |
| જરૂર પડે ત્યારે MRCP. | સાંકડો થયેલો સાંધો અને પાછું આવેલું cancer જુદાં પાડવા. |
| આખી જિંદગી. | તાવ સાથે કમળો થાય તો એ જ દિવસે આવવું. |
★★★★★
“We are very thankful to Dr. Harsh Shah for successfully performing the Whipple’s procedure. From the beginning, he explained everything clearly and gave us great confidence throughout the treatment. Today, we are happy to share that we received the discharge and are going home with a positive feeling. Thank you, Dr. Harsh Shah, for your expertise, care, and support. Highly recommended for GI surgery.”
Desai Sonal · Google review
★★★★★
piyush aanjna · Google review
★★★★★
“Met with Dr. Harsh Shah for the consultation of one of my relative. Dr. Harsh Shah is an exceptional surgical oncologist in Ahmedabad. His expertise in treating complex GI cancers like liver, pancreas, and colon cancers is truly remarkable. He explains everything clearly and gives patients full confidence in their treatment. Highly recommended for anyone looking for a skilled and compassionate cancer specialist.”
Nagesh Patidar · Google review
Google પર જેમ લખાયા છે તેમ જ. બે પરિવાર Whipple ઓપરેશનની વાત કરે છે. ત્રીજો review GI cancer માં Dr Harsh Shah ની સારવાર વિશે છે. હજી કોઈ review માં પિત્તનળીના cancer નું નામ નથી.
તમને કઈ સારવાર બંધબેસે એ તમારી પોતાની તપાસ અને tumour board પછી જ નક્કી થાય.
ખર્ચ તમને કઈ સારવાર જોઈએ એના પર આધાર રાખે. Stent, દવાનો કોર્સ અને Whipple ઓપરેશનમાં મોટો ફરક છે. સારવાર પહેલાં લેખિત અંદાજ અપાય.
Dr. Jivraj Mehta Hospital, વાસણા, અમદાવાદ મોટી વીમા કંપનીઓ અને cashless સુવિધા સાથે કામ કરે છે. Pre-authorisation એની ઑફિસ સંભાળે. બધા scan અને report, ERCP કે stent ની નોંધ, અગાઉની સારવારના કાગળ, દવાની યાદી, વીમા card અને ઓળખપત્ર સાથે લાવજો. Booking પહેલાં કોઈ સવાલ હોય તો +91-63555-64601 પર ફોન કરો.
હા. દુખાવા વગરનો કમળો પિત્તનળી કે pancreas ની ગાંઠથી થઈ શકે. દેશી ઉપચારમાં સમય કાઢવાને બદલે sonography અને લોહીની તપાસ વહેલી કરાવો.
ના. બંને નીચેની પિત્તનળી બંધ કરે અને બંનેમાં Whipple ઓપરેશન થાય. પણ શરૂઆત જુદી પેશીમાંથી થાય, stage જુદું અને દવા પણ જુદી.
હજી નહીં. Brushing ઘણી વાર આ cancer ચૂકી જાય. Scan, marker અને tumour board આગળનો નિર્ણય લે.
હંમેશાં નહીં. તબિયત સારી હોય અને ઓપરેશન નજીક હોય તો સીધું ઓપરેશન. ચેપ, સખત ખંજવાળ કે લાંબી રાહ હોય તો stent.
Stent કમળો ઉતારે. Chemotherapy સાથે immunotherapy, gene test પ્રમાણેની દવા અને રાહતની સંભાળનું આયોજન ઓપરેશન જેટલી જ કાળજીથી થાય.
સામાન્ય રીતે છ મહિના capecitabine ની ગોળી. પછી બે વર્ષ દર ત્રણ મહિને, અને પાંચ વર્ષ સુધી દર છ મહિને તપાસ.
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Dr Jivraj Mehta Marg, Vasna, Ahmedabad 380007.
ERCP અને drainage, pancreas અને પિત્તનળીની surgery, ICU અને દાખલ દર્દીની સંભાળ.
Google: Dr Harsh Shah · 4.94 · 18 reviews
Dr. Jivraj Mehta Hospital, વાસણા નો રસ્તો · WhatsApp +91-63555-64601
આખા ગુજરાત, દક્ષિણ રાજસ્થાન અને પશ્ચિમ મધ્ય પ્રદેશથી દર્દીઓ અમદાવાદ આવે છે.
આંખો પીળી છે, ખંજવાળ આવે છે, કે scan માં નીચેની પિત્તનળી સાંકડી દેખાઈ છે? CT અને MRCP ના report, લોહીના report, ERCP કે stent ની નોંધ અને biopsy report consultation વખતે સાથે લાવો. સારવારનો નિર્ણય consultation માં, તપાસ પછી અને tumour board માં જ થાય છે. ફોન કરો +91-63555-64601 · Reports સાથે લાવો
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.
Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.
