પેટમાં દુખાવો અને પેટ પરેશાન (Stomach ache and stomach upset)

જ્યારે તમને પેટમાં દુખાવો થાય છે, ત્યારે તમારી પેટમાં દુખાવો અથવા અસ્વસ્થતા રહે છે. કેટલીકવાર તે જ એકમાત્ર લક્ષણ હોય છે. અન્ય લક્ષણો પણ હોઈ શકે છે જેમ કે:

⦿ છાતીમાં બળતરા (જેને હાર્ટબર્ન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે)

⦿ ઓડકાર આવવા

⦿ પેટનું ફૂલવું (એવું લાગે છે કે તમારું પેટ હવાથી ભરેલું છે)

⦿ જ્યારે તમે ખાવાનું શરૂ કરો ત્યારે ખૂબ ઝડપથી ભરાઈ જવાની હિસાસ

મોટાભાગના લોકોને પેટમાં દુખાવા માટે ડૉક્ટરની જરૂર હોતી નથી. પરંતુ નીચે મુજબની પરિસ્થિતિઓમાં તમારે તમારું ડૉક્ટરને મળવું જોઈએ:

⦿ તમને ઝાડા અથવા ઉલ્ટી થતી હોય.

⦿ તમારું દુખાવો તીવ્ર હોય અને એક કલાક કરતાં વધારે રહે અથવા 24 કલાક કરતાં લાંબા સમય માટે દુખાવો આવે અને જાય.

⦿ તમે લાંબા સમય સુધી કંઈ ખાઈ કે પી શકતા નથી.

⦿ તમને 102°F (39°C) કરતાં વધુ તાવ હોય.

પ્રયાસ કર્યા વગર ઘણું વજન ઓછું થતું હોય અથવા ખોરાકમાં રસ ઓછો થાય.

જો તમારા લક્ષણો કોઈ અલ્સર જેવી ચોક્કસ સમસ્યાને કારણે થાય છે, તો તે સમસ્યાની સારવારથી તમારા લક્ષણોમાં રાહત મળશે.

પરંતુ જો તમારા ડૉક્ટરને ખબર ન હોય કે દુખાવાનું કારણ શું છે, તો તે એવી દવાઓની ભલામણ કરી શકે છે જે તમારા પેટમાં એસિડનું પ્રમાણ ઘટાડે છે.

⦿ આ દવાઓ ઘણી વાર પેટમાં દુખાવો અને તેની સાથે આવતા લક્ષણોને દૂર કરે છે.

⦿ આમાંથી કેટલીક દવાઓ પ્રિસ્ક્રિપ્શન વિના પણ ઉપલબ્ધ છે.

હા, તમે જે ભોજન કરો છો અને તમે જે રીતે ખાઓ છો તેની દુખાવા પર ખૂબ જ અસર થતી હોય છે.

પેટમાં દુખાવા થવાની શક્યતાઓ ઓછી કરવા માટે:

⦿ લાલ માંસ, માખણ, તળેલા ખોરાક અને ચીઝ જેવા ચરબીયુક્ત ખોરાકને ટાળો.

⦿ દરરોજ બે થી ત્રણ વખત પેટ ભરીને જમવા કરતા દિવસમાં થોડી-થોડી માત્રામાં ભોજન લેવું.

⦿ એવા ખોરાકથી દૂર રહો જે તમારા લક્ષણોને વધુ ખરાબ બનાવે છે.

⦿ ઓવર-ધ-કાઉન્ટર દવાઓ લેવાનું ટાળો, જે તમારા દુખાવાને વધારે છે – જેમ કે એસ્પિરિન અથવા આઇબુપ્રોફેન (નમૂનાના બ્રાન્ડના નામો: એડવાઇલ, મોટ્રિન) શામેલ છે.

લેક્ટોઝ અસહિષ્ણુતા:

કેટલાક લોકો – ખાસ કરીને બાળકો – ક્યારેક દૂધ પીધા પછી અથવા ચીઝ, આઈસ્ક્રીમ, અથવા તેમાં દૂધ હોય તેવા અન્ય ખોરાક ખાધા પછી પેટમાં દુખાવો અનુભવે છે.

આ સમસ્યાને “લેક્ટોઝ અસહિષ્ણુતા” કહેવાય છે, જેનો અર્થ છે કે દૂધવાળા ખોરાક તેઓ સંપૂર્ણપણે પચાવી શકતા નથી.

લેક્ટોઝ અસહિષ્ણુતા ધરાવતા લોકો લેક્ટેઝ નામની દવા લેતાં હોય તો દૂધથી થતી સમસ્યાઓથી બચી શકે છે.

⦿ લેક્ટેઝ (નમૂનાના બ્રાન્ડના નામ: લેક્ટેઇડ) શરીરને દૂધ પચાવવામાં મદદ કરે છે.

⦿ કેટલાક ખોરાકમાં લેક્ટેઝ પહેલાથી જ ઉમેરવામાં આવેલું હોય છે.

કબજિયાત સાથે સંબંધિત પેટના દુખાવા માટે:

⦿ જો તમારું પેટદુખાવો કબજિયાત સાથે સંબંધિત લાગે છે, જેનો અર્થ છે કે તમારી પાસે આંતરડાની પૂરતી મૂવમેન્ટ નથી, તો તમને વધુ રેસા અથવા ચકના નામની દવાની જરૂર પડી શકે છે.

• લેક્સેટીવ્સ એ દવાઓ છે જે આંતરડાની મૂવમેન્ટમાં વધારો કરે છે.

⦿ વધુ ફાઈબર લેવાથી કબજિયાતમાં રાહત મળી શકે છે.

• પુષ્કળ ફળ, શાકભાજી અને આખા અનાજ ખાવાથી

• ફાઈબર ગોળીઓ અથવા પાઉડર લેવાથી

સામાન્ય રીતે, હા. પુખ્તવયના લોકોના કારણોસર બાળકોને પણ પેટમાં દુખાવો થાય છે.

⦿ પુખ્તવયના લોકોની જેમ, ડૉક્ટરો હંમેશા જાણતા નથી કે બાળકોમાં પેટમાં દુખાવાનું કારણ શું છે.

⦿ પરંતુ બાળકોમાં મોટાભાગે પેટમાં દુખાવો તાણ અથવા અસ્વસ્થતા દ્વારા થાય છે.

⦿ તે માટે, મનોવૈજ્ઞાનિક અથવા ભાવનાત્મક સમસ્યાઓ પર ધ્યાન આપવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તે દુખાવાને વધારી શકે છે.