Skip to main contentછેલ્લે સુધાર્યું: 5 નવેમ્બર 2026
Dr Harsh Shah
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
Registered with Gujarat Medical Council, Reg. No. G-38738
Intestine Cancer Surgeon
Dr. Jivraj Mehta Hospital, Vasna, Ahmedabad · 18 વર્ષનો અનુભવ
ટૂંકમાં
“નાના આંતરડાનું કેન્સર” નામ ચાર જુદી ગાંઠોને લાગુ પડે છે. ગ્રંથિવાળું કેન્સર, ન્યુરોએન્ડોક્રાઇન ગાંઠ, લિમ્ફોમા અને GIST. દરેક જુદા કોષમાંથી શરૂ થાય છે અને દરેકનો plan જુદો હોય છે.
પેશીનો રિપોર્ટ પ્રકાર જણાવે છે, અને પ્રકાર ઓપરેશન નક્કી કરે છે. લિમ્ફોમાની સારવાર મોટા ભાગે દવાથી થાય છે. GIST માં લસિકા ગ્રંથિઓ કાઢ્યા વિના ગાંઠ કાઢવામાં આવે છે. ગ્રંથિવાળા કેન્સરમાં ગ્રંથિઓ પણ કાઢવી પડે છે.
ગ્રંથિવાળા કેન્સરમાં બે તપાસનું વજન ઘણું છે. MMR ઇમ્યુનોથેરાપીનો રસ્તો ખોલી શકે છે, અને HER2 લક્ષિત દવા તરફ દોરી શકે છે.
આ ગાંઠોની સારવાર અહીં કેવી રીતે થાય છે તે જોવા અમારું નાના આંતરડાના કેન્સરની સારવાર પાનું વાંચો. આ લેખમાં પેશીનો રિપોર્ટ શું કહે છે તે સમજાવ્યું છે.
પ્રકાર ઓપરેશન, લસિકા ગ્રંથિઓનો plan અને દવા પહેલાં આપવી કે નહીં તે નક્કી કરે છે. શરૂઆતમાં ખોટું અનુમાન થાય તો ઓપરેશન જરૂર કરતાં મોટું કે નાનું થઈ શકે.
એટલે plan પહેલાં સારો નમૂનો જોઈએ, અને તે આવી ગાંઠો ઘણી વાર જોતા પેથોલોજિસ્ટ વાંચે તે જરૂરી છે.
દરેક પ્રકાર જુદા કોષમાંથી શરૂ થાય છે. આંતરડામાં ક્યાં હોય, તબક્કો કેવી રીતે નક્કી થાય અને સારવાર શું, તે બધું તે કોષ પર આધારિત છે.
| પ્રકાર | શરૂઆત ક્યાંથી | ઘણી વાર ક્યાં હોય | મુખ્ય સારવાર |
|---|---|---|---|
| ગ્રંથિવાળું કેન્સર (adenocarcinoma) | ગ્રંથિવાળી અંદરની પડ | ડ્યુઓડેનમ, પિત્તનળીના મુખ પાસે | ઓપરેશન, અને ગ્રંથિઓ સામેલ હોય તો કીમોથેરાપી |
| ન્યુરોએન્ડોક્રાઇન ગાંઠ | હોર્મોન બનાવતા કોષો | નાના આંતરડાનો છેલ્લો ભાગ | ગડી સાફ કરવા સાથે ઓપરેશન, જરૂર પડે તો ઇન્જેક્શન કે લક્ષિત સારવાર |
| લિમ્ફોમા | લસિકા કોષો | ઘણી વાર ઇલિયમ | દવા, ઓપરેશન ફક્ત તકલીફ થાય ત્યારે |
| GIST | આંતરડાની દીવાલના પેસમેકર કોષો | જેજુનમ કે ઇલિયમ | ગ્રંથિઓ કાઢ્યા વિના ઓપરેશન, જોખમ વધારે હોય તો લક્ષિત ગોળી |
દરેક પ્રકાર કેટલો સામાન્ય છે તે અભ્યાસ પ્રમાણે બદલાય છે. દવાખાનાના અભ્યાસોમાં ગ્રંથિવાળા કેન્સર વધુ ગણાય છે, કારણ કે તેમાં આંતરડું બંધ થાય છે અને ઓપરેશન કરવું પડે છે. કોને જોખમ છે અને રોગ કેટલો દુર્લભ છે તે માટે આ રોગ કેટલો દુર્લભ છે તે લેખ વાંચો.
મોટા ભાગના મધ્યમ બંધારણવાળા ગ્રંથિ-કેન્સર હોય છે, જે માઇક્રોસ્કોપમાં મોટા આંતરડાના કેન્સર જેવા દેખાય છે. રિપોર્ટમાં પ્રકાર, ઊંડાઈ, કિનારીઓ અને લસિકા ગ્રંથિઓ લખાય છે.
| રિપોર્ટની લીટી | તે શું જણાવે છે |
|---|---|
| કેન્સરનો પ્રકાર | સિગ્નેટ-રિંગ અને છૂટા કોષોવાળો પ્રકાર વધુ આક્રમક હોય; મેડ્યુલરી પ્રકાર ઘણી વાર સારો વર્તે |
| વૃદ્ધિની ઊંડાઈ | દીવાલમાં કેટલે સુધી ગયું, જે તબક્કો નક્કી કરે છે |
| કિનારીઓ | કાપેલી કિનારી સુધી કેન્સર પહોંચ્યું છે કે નહીં, એટલે વધારાની સારવાર જોઈએ કે નહીં |
| તપાસેલી અને સામેલ લસિકા ગ્રંથિઓ | તબક્કો કેટલો ભરોસાપાત્ર છે, અને કીમોથેરાપી સૂચવાય કે નહીં |
| લોહીની નળી કે ચેતામાં પ્રસાર | કેન્સર પાછું આવવાની શક્યતા વધુ હોવાનો સંકેત |
| MMR પરિણામ | ઇમ્યુનોથેરાપી અને પરિવારની તપાસ જોઈએ કે નહીં |
એક લીટી ખાસ ધ્યાન માગે છે. પેથોલોજિસ્ટને કેટલી ગ્રંથિઓ મળી તેની સાથે બચવાની શક્યતા જોડાયેલી છે. બહુ ઓછી મળે તો ઓપરેશનમાં ગ્રંથિઓ પૂરતી સાફ થઈ નહોતી એવું સૂચવે છે, એટલે તે વિશે પૂછો.
ત્રણ તપાસો બદલે છે. દરેક ગ્રંથિવાળા કેન્સરમાં MMR તપાસ, ફેલાયેલા રોગમાં HER2, અને ફેલાયેલા રોગમાં વધુ વ્યાપક જનીન-તપાસ.
આ તપાસો દવાની પસંદગી અને પરિવારની સલામતી માટે છે. શક્ય હોય ત્યારે ગાંઠ કાઢવી જરૂરી છે તે વાત તેનાથી બદલાતી નથી.
ગ્રંથિવાળા નાના આંતરડાના કેન્સરનો સારો હિસ્સો પોતાના DNA ની નકલની ભૂલો સુધારી શકતો નથી. આવી ગાંઠ ઇમ્યુનોથેરાપીને મજબૂત પ્રતિસાદ આપી શકે છે, એટલે આ એક પરિણામ બહુ મહત્ત્વનું છે.
આ પરિણામો દવાની પસંદગી કેવી રીતે ઘડે છે તે માટે માર્ગદર્શિકા શું સૂચવે છે તે લેખ વાંચો, અને પાછળના અભ્યાસો માટે મુખ્ય અભ્યાસોનો લેખ.
ગ્રેડ કહે છે કે કોષો કેટલી ઝડપથી વિભાજિત થાય છે, અને તે સારવારના plan નું મુખ્ય કારણ છે. તે Ki-67 નામના સ્ટેન, વિભાજિત થતા કોષોની ગણતરી અને કોષો કેટલા વ્યવસ્થિત દેખાય છે તેના પર આધારિત છે.
| ગ્રેડ | કોષો કેવી રીતે વિભાજિત થાય | તેનો અર્થ |
|---|---|---|
| G1 | ધીમે | ઘણાં વર્ષો સુધી ઘણી વાર શાંત રહે |
| G2 | મધ્યમ ગતિએ | નજીકથી ફોલો-અપ જોઈએ |
| G3, સારા બંધારણવાળી | ઝડપી, પણ કોષો વ્યવસ્થિત દેખાય | હોર્મોન આધારિત અને રેડિયો-લેબલવાળી સારવારનો પ્રતિસાદ મળી શકે |
| ખરાબ બંધારણવાળું કાર્સિનોમા | ઝડપી, અને કોષો અવ્યવસ્થિત દેખાય | નાના-કોષ કેન્સરની જેમ સારવાર, મુખ્યત્વે કીમોથેરાપી |
સારા બંધારણવાળી G3 ગાંઠ અને ખરાબ બંધારણવાળા કાર્સિનોમામાં Ki-67 નો આંકડો સરખો હોઈ શકે. છતાં તે જુદા રોગ છે. એટલે આંકડા જેટલું જ પેથોલોજિસ્ટનું કોષો પરનું અવલોકન મહત્ત્વનું છે.
રિપોર્ટમાં ગ્રેડ ઉપરાંત વધુ હોવું જોઈએ. કેટલી ગાંઠો મળી, કેટલી મોટી અને કેટલી ઊંડી, તે લખેલું હોય. ગ્રંથિઓ અને આંતરડાની ગડી સામેલ છે કે નહીં તે પણ.
દર્દીને ચહેરો લાલ થવાની તકલીફ હોય, તો ઓપરેશન પહેલાં બેભાન કરનાર ડૉક્ટરને જણાવવું જ જોઈએ. આવી ગાંઠને અડકવાથી હોર્મોનનો અચાનક ધસારો થઈ શકે છે, એટલે તેને રોકતી દવા અગાઉથી અપાય છે.
બંનેને થોડા સ્ટેનનો સમૂહ નામ આપે છે. પછી રિપોર્ટ સારવાર નક્કી કરતી વિગતો ઉમેરે છે: લિમ્ફોમાનો પેટા-પ્રકાર, અથવા GIST નું કદ, કોષ-વિભાજનની ગણતરી અને જનીન-ફેરફાર.
| સ્ટેન | ગ્રંથિવાળું કેન્સર | ન્યુરોએન્ડોક્રાઇન | લિમ્ફોમા | GIST |
|---|---|---|---|---|
| સાયટોકેરાટિન (ગ્રંથિ માર્કર) | પોઝિટિવ | ઘણી વાર પોઝિટિવ | નેગેટિવ | નેગેટિવ |
| સિનેપ્ટોફાયસિન, ક્રોમોગ્રેનિન | નેગેટિવ | પોઝિટિવ | નેગેટિવ | નેગેટિવ |
| CD45, CD20, CD3 | નેગેટિવ | નેગેટિવ | પોઝિટિવ | નેગેટિવ |
| KIT, DOG1 | નેગેટિવ | નેગેટિવ | નેગેટિવ | પોઝિટિવ |
GIST ની સારવાર કેવી રીતે થાય છે તે માટે અમારું GIST ની સારવાર પાનું જુઓ.
હા. પ્રકાર જાણ્યા પછી ઓપરેશન, કિનારીઓ અને ગ્રંથિઓનો plan તેને અનુસરે છે. દરેક પ્રકારનો પોતાનો નિયમ છે.
| પ્રકાર | ઓપરેશન | લસિકા ગ્રંથિઓ |
|---|---|---|
| ગ્રંથિવાળું કેન્સર | આંતરડાનો ભાગ તેની ગડી સાથે કાઢવો; પિત્તનળીના મુખ પાસે હોય તો મોટું ઓપરેશન | પહોળા પ્રમાણમાં કાઢીને ગણવામાં આવે છે |
| ન્યુરોએન્ડોક્રાઇન ગાંઠ | ગાંઠ અને જકડાયેલી ગડી કાઢવી, ગાંઠ નાની હોય તોય | ગડી સાથે કાઢવામાં આવે છે |
| લિમ્ફોમા | મોટા ભાગે નહીં; આંતરડું બંધ થાય, ફાટે કે લોહી વહે ત્યારે ઓપરેશન | હેતુ નથી |
| GIST | સ્વચ્છ કિનારી સાથે, ગાંઠ ફાટ્યા વિના કાઢવી | નિયમિત રીતે કાઢવામાં આવતી નથી |
આ દરેક plan તબક્કા અને તમારી શારીરિક ક્ષમતા પર પણ આધાર રાખે છે. ટ્યુમર બોર્ડ રિપોર્ટને સ્કેન સાથે તોલે છે. અહીં સુધી પહોંચતી તપાસોનો ક્રમ જાણવા તપાસો અને તેનો ક્રમ સમજાવતો લેખ વાંચો.
બે બાબતો. ગાંઠોના મિશ્રણમાં પશ્ચિમી રિપોર્ટ કરતાં ન્યુરોએન્ડોક્રાઇન ગાંઠો અને લિમ્ફોમા વધુ હોઈ શકે. અને આંતરડાનો ક્ષય દરેક તબક્કે ગાંઠ જેવો દેખાઈ શકે.
તમારો પેશીનો બ્લોક તમારો છે. તે માગી લો અને મુલાકાતમાં સાથે લાવો.
આમાંથી દરેક સંકોચ વગર પૂછો. સારી ટીમ સરળ ભાષામાં જવાબ આપશે.
જવાબો પરથી સમજાય છે કે plan ક્યાં મજબૂત છે અને હજી શું તપાસાઈ રહ્યું છે.
નાના આંતરડામાં ચાર જુદા પ્રકારના કોષમાંથી ગાંઠ ઊગી શકે છે. ગ્રંથિવાળું કેન્સર, ન્યુરોએન્ડોક્રાઇન ગાંઠ, લિમ્ફોમા અને GIST. દરેકની પોતાની તપાસો, તબક્કો નક્કી કરવાની રીત અને સારવાર છે, એટલે પહેલું કામ પેશીમાંથી પ્રકાર નક્કી કરવાનું છે.
તે તપાસે છે કે ગાંઠના કોષો પોતાના DNA ની નકલની ભૂલો સુધારી શકે છે કે નહીં. ન સુધારી શકે તેવી ગાંઠ MMR-ઓછી કહેવાય. આ પરિણામ ઇમ્યુનોથેરાપીનો રસ્તો ખોલી શકે છે, અને પરિવારમાં વારસાગત સ્થિતિ તરફ પણ ઇશારો કરી શકે છે.
HER2 કેટલાક કેન્સર કોષોની સપાટી પરનું પ્રોટીન છે. ગાંઠમાં તે વધુ હોય તો ફેલાયેલા રોગમાં HER2 ને નિશાન બનાવતી દવાઓ મદદ કરી શકે. આ તપાસ સામાન્ય રીતે કેન્સર ફેલાયું હોય ત્યારે મોકલાય છે.
ગ્રેડ કહે છે કે કોષો કેટલી ઝડપથી વિભાજિત થાય છે. તે Ki-67 નામના સ્ટેન અને વિભાજિત કોષોની ગણતરીથી આવે છે. પેથોલોજિસ્ટ એ પણ જણાવે છે કે કોષો સારા બંધારણવાળા દેખાય છે કે ખરાબ, અને તે ગ્રેડ જેટલું જ મહત્ત્વનું છે.
હા, મોટા ભાગના કિસ્સામાં. થોડા સ્ટેનનો સમૂહ ચારેય પ્રકારને અલગ પાડે છે. લિમ્ફોમા લોહીના કોષોના માર્કર પર પોઝિટિવ આવે છે, અને GIST KIT તથા DOG1 પર. આવી ગાંઠો ઘણી જોતા પેથોલોજિસ્ટ વધુ ભરોસાપાત્ર જવાબ આપે છે.
આંતરડાનો ક્ષય સ્કેન અને નાની બાયોપ્સીમાં ગાંઠ જેવો દેખાઈ શકે છે. તાજી પેશી ક્ષયની તપાસ માટે મોકલવાથી સારવાર થઈ શકે તેવા ચેપને કેન્સર કહેવાનું, કે કેન્સરને ચેપ કહેવાનું ટળે છે.
રિપોર્ટ અસ્પષ્ટ હોય કે પ્રકાર વિશે શંકા હોય, તો બીજો અભિપ્રાય વાજબી છે. આવી ગાંઠો ઘણી વાર જોતા પેથોલોજિસ્ટને પસંદ કરો. તમારા સર્જન તે ગોઠવી શકે અને સ્લાઇડ ટ્યુમર બોર્ડમાં લઈ જઈ શકે.
નાના આંતરડાની ગાંઠોની પૂરી સારવારની શરૂઆત નાના આંતરડાના કેન્સરની સારવાર પાનાથી કરો. આવતા પહેલાં પ્રશ્ન હોય તો +91-63555-64601 પર ફોન કરો.
ડૉ. હર્ષ શાહ — ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, ડૉ. જીવરાજ મહેતા માર્ગ, વાસણા, અમદાવાદ 380007.
પરામર્શ, રિપોર્ટ અને સ્કેનની સમીક્ષા, ઓપરેશન અને ફોલો-અપ. OPD સોમવારથી શનિવાર, સવારે 9 થી સાંજે 5.
એપોઇન્ટમેન્ટ: +91-63555-64601 · +91-63590-11009 · હોસ્પિટલ 079-2663 6363
હોસ્પિટલની દિશા · WhatsApp +91-63555-64601
શું તમારા પેશીના રિપોર્ટમાં ગ્રેડ, MMR કે KIT જેવા શબ્દો હતા, અને કોઈએ તેનો અર્થ સમજાવ્યો નહીં? રિપોર્ટ Dr Harsh Shah પાસે લાવો. તે નાના આંતરડાની કયા પ્રકારની ગાંઠ બતાવે છે અને દરેક લીટીથી તમારા plan માં શું બદલાય છે, તે તેઓ સમજાવશે. ફોન કરો, કે WhatsApp પર સંદેશ મોકલો. Call +91-63555-64601 WhatsApp પર સલાહ માંગો
Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.
Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.